ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଇରାନ ଯୁଦ୍ଧ ଯୋଗୁଁ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିବା ଇନ୍ଧନ ସଙ୍କଟ ଭାରତ ସମେତ ଅନେକ ଦେଶ ପାଇଁ ସମସ୍ୟା ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲା। ଆଉ ଏବେ ହରମୁଜ୍ ପ୍ରଣାଳୀ ଖୋଲିବା ମାତ୍ରେ ପରିସ୍ଥିତିରେ ଉନ୍ନତି ହେବା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି, କିନ୍ତୁ ଭାରତ ଯୋଗାଣ ସଙ୍କଟ ଭଳି ସ୍ଥିତି ଯେପରି ଭବିଷ୍ୟତରେ ନହେଉ, ସେଥିପାଇଁ ନିଜକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରୁଛି ।
ଭାରତ ଅଶୋଧିତ ତେଲ, ଏଲପିଜି (LPG) ଏବଂ (LNG)ର ଏକ ବୃହତ ରଣନୈତିକ ଭଣ୍ଡାର ସୃଷ୍ଟି କରିବା ପାଇଁ ଏକ ଯୋଜନା ବିକଶିତ କରିଛି। ଏହି ଭଣ୍ଡାର ପ୍ରାୟ ଗୋଟିଏ ମାସ ପାଇଁ ଦେଶର ଘରୋଇ ଚାହିଦା ପୂରଣ କରିବା ପାଇଁ ଯଥେଷ୍ଟ ବଡ଼ ହେବ। ଚୀନ୍ ମଧ୍ୟ ସମାନ ଭଣ୍ଡାର ସୃଷ୍ଟି କରିଛି, ଯାହା କାରଣରୁ ଏହି ତୈଳ ସଙ୍କଟରେ ଏହା ଉପରେ ଅଧିକ ପ୍ରଭାବ ପଡି ନାହିଁ।
ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର କମିଟି ଗଠନ କରାଯାଇଛି…
ବ୍ଲୁମବର୍ଗ ଅନୁଯାୟୀ, ପେଟ୍ରୋଲିୟମ୍ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଏହି ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର କମିଟି ଗଠନ କରିଛି। ଏହି କମିଟି ସମ୍ଭାବ୍ୟ ସଂରକ୍ଷଣ ସ୍ଥାନ, କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ ମଡେଲ ଏବଂ ଭୂମି ଏବଂ ଭୂମି ଉପରେ ସଂରକ୍ଷଣର ଅନୁପାତ ଭଳି ବିବରଣୀ ଅଧ୍ୟୟନ କରିବ।
ଭାରତ ଏବଂ ଚୀନ୍ ମଧ୍ୟରେ କ’ଣ ପାର୍ଥକ୍ୟ ଅଛି ?
ଭାରତରେ ବର୍ତ୍ତମାନ ପ୍ରାୟ ୩.୯ କୋଟି ବ୍ୟାରେଲ୍ ରଣନୈତିକ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ସଂରକ୍ଷଣ ଅଛି, ଯାହା କେବଳ ୮ ଦିନର ଆମଦାନୀ ପାଇଁ ଯଥେଷ୍ଟ। ଏହା ଏସିଆର ଦ୍ୱିତୀୟ ସର୍ବବୃହତ ଶକ୍ତି ଗ୍ରାହକ ଚୀନ୍ ଦ୍ୱାରା ଧାରଣ କରାଯାଇଥିବା ଭଣ୍ଡାରର ଏକ ଛୋଟ ଅଂଶ।
ତଥାପି, ଭାରତୀୟ ରିଫାଇନାରୀ ଏବଂ ତୈଳ ଖୁଚୁରା ବ୍ୟବସାୟୀ ମାନଙ୍କ ପାଖରେ ଉପଲବ୍ଧ ବାଣିଜ୍ୟିକ ଷ୍ଟକ୍ ସହିତ ମିଶ୍ରଣ କଲେ, ମୋଟ ଇନଭେଣ୍ଟରୀ ୭୦ ଦିନରୁ ଅଧିକ ତୈଳ ଚାହିଦା ପୂରଣ କରିପାରିବ।
ଦେଶର ଭଣ୍ଡାର କେତେ ବୃଦ୍ଧି ପାଇବ ?
ସୂତ୍ର ଅନୁଯାୟୀ, ଦେଶର ପୂର୍ବ ଏବଂ ପଶ୍ଚିମ ଉପକୂଳରେ ଭୂତଳ ଷ୍ଟୋରେଜ ନିର୍ମାଣ ସହିତ ରଣନୈତିକ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ସଂରକ୍ଷଣ କ୍ଷମତା ବୃଦ୍ଧି କରାଯାଉଛି, ଯାହା ବିଦ୍ୟମାନ ଭଣ୍ଡାରର ଦୁଇଗୁଣରୁ ଅଧିକ ହେବ। ଏହି ଯୋଜନା ଆଗାମୀ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ସମାପ୍ତ କରିବାକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖାଯାଇଛି, ଯାହାର ଶେଷ ଲକ୍ଷ୍ୟ ହେଉଛି ଅତି କମରେ ୧୨ କୋଟି ବ୍ୟାରେଲ୍ ଭଣ୍ଡାର ପହଞ୍ଚିବା।
ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ କ’ଣ…
ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ସଂରକ୍ଷଣ ଉପରେ କାର୍ଯ୍ୟ ଚାଲିଥିବା ବେଳେ, ଭାରତରେ ରନ୍ଧନ ଗ୍ୟାସ (LPG) ଏବଂ LNG ର ରଣନୈତିକ ଭଣ୍ଡାର ପ୍ରାୟତଃ ନାହିଁ। ଏହି ଦୁଇଟି ଗ୍ୟାସ ସଂରକ୍ଷଣରେ ଜଡିତ ବୈଷୟିକ ଜଟିଳତା ଯୋଗୁଁ ଏହା ଘଟିଛି।
କେତେ ଗ୍ୟାସ ସଂରକ୍ଷଣ ?
ବେଙ୍ଗାଲୁରୁ-ଭିତ୍ତିକ ଥିଙ୍କ ଟ୍ୟାଙ୍କ ତକ୍ଷଶିଳା ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ ଅନୁଯାୟୀ, ଭାରତର ଦୀର୍ଘକାଳୀନ LPG ସଂରକ୍ଷଣ କ୍ଷମତା କେବଳ ୧.୪ ଲକ୍ଷ ଟନ୍, ଯାହା ମୁଖ୍ୟତଃ ପୂର୍ବ ଏବଂ ପଶ୍ଚିମ ଉପକୂଳରେ ଭୂତଳ ପଥର ଗୁମ୍ଫାରେ ଅବସ୍ଥିତ। ଏହା କେବଳ ଦୁଇ ଦିନର ଜାତୀୟ ବ୍ୟବହାର ସହିତ ସମାନ। ସୂତ୍ର ଅନୁଯାୟୀ, ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ସରକାରୀ ତୈଳ ବିଶୋଧନାଗାର ଗୁଡ଼ିକୁ ଜରୁରୀକାଳୀନ ବ୍ୟବହାର ପାଇଁ LPG ଷ୍ଟକ୍ ବୃଦ୍ଧି କରିବା ଉପରେ କାମ ଆରମ୍ଭ କରିବାକୁ କହିଛି।
ପ୍ରାକୃତିକ ଗ୍ୟାସ, କିମ୍ବା LNG ସହିତ ପରିସ୍ଥିତି ଆହୁରି ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜପୂର୍ଣ୍ଣ, କାରଣ ବର୍ତ୍ତମାନ କୌଣସି ରଣନୈତିକ ଭଣ୍ଡାର ନାହିଁ। ଗତ ବର୍ଷ, ସରକାର ଏକ ଡ୍ରାଫ୍ଟ ନୀତି ପ୍ରଚଳନ କରିଥିଲେ ଯାହା ଟର୍ମିନାଲ ଅପରେଟର ମାନଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କର ସାଧାରଣ ପରିଚାଳନା ଆବଶ୍ୟକତା ଅପେକ୍ଷା ୧୦ % ଅଧିକ LNG ସଂରକ୍ଷଣ କ୍ଷମତା ବଜାୟ ରଖିବାକୁ ବାଧ୍ୟ କରିବ।
