ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଗତ ୨୦ ବର୍ଷ ଧରି ବିହାର ରାଜନୀତିର କେନ୍ଦ୍ରରେ ଗୋଟିଏ ହିଁ ନାଁ ରହିଆସିଛି, ସେ ହେଉଛନ୍ତି ନୀତିଶ କୁମାର। ସରକାର ବଦଳିଛି, ମେଣ୍ଟ ବଦଳିଛି, ନିର୍ବାଚନ ଆସିଛି ଆଉ ଯାଇଛି, କିନ୍ତୁ ଏକ ଛୋଟ ଅବଧିକୁ ଛାଡିଦେଲେ, ନୀତିଶ କୁମାର ହିଁ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ରହିଛନ୍ତି। ୨୦୦୫ ମସିହାରୁ ବିହାର ରାଜନୀତିକୁ ଗଢ଼ି ତୋଳିଥିବା ଏହି ନେତା ଏବେ ରାଜ୍ୟସଭାକୁ ପ୍ରବେଶ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଉଛନ୍ତି । ଏହା ସହିତ ରାଜ୍ୟ ରାଜନୀତିରେ ଏକ ବଡ଼ ପରିବର୍ତ୍ତନ ମଧ୍ୟ ଆରମ୍ଭ ହେବାକୁ ଯାଉଛି।
୨୦୨୦ ପରେ, ବିଜେପି ଏନଡିଏରେ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଦଳ ଭାବେ ଉଭା ହୋଇଛି । ଆସନ ଗଣନା ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ ଦର୍ଶାଉଛି ଯେ, ବିଜେପି ପାଖରେ ଅଧିକ ବିଧାୟକ ଥିଲେ, ତଥାପି ନୀତିଶ କୁମାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ରହିଥିଲେ। ହେଲେ ଏହା କାହିଁକି ? ଦୁଇଟି ମୁଖ୍ୟ କାରଣ ପ୍ରାୟତଃ ଦେଖାଯାଏ। ପ୍ରଥମ ହେଉଛି ତାଙ୍କର ସାମାଜିକ ଆଧାର। ବିହାରରେ, ନୀତିଶ କୁମାର ଅତ୍ୟନ୍ତ ପଛୁଆ ବର୍ଗ (EBC) ଏବଂ ମହିଳା ଭୋଟରଙ୍କ ସହିତ ଏକ ଦୃଢ଼ ସମ୍ପର୍କ ସ୍ଥାପନ କରିଛନ୍ତି। ମହିଳା ମାନଙ୍କ ପାଇଁ ନିଷେଧ ଏବଂ କଲ୍ୟାଣକାରୀ ଯୋଜନା ଭଳି ନୀତି ତାଙ୍କୁ ଜଣେ ବିଶ୍ୱସ୍ତ ଏବଂ ନିର୍ଭରଯୋଗ୍ୟ ନେତାର ପ୍ରତିଛବି ଦେଇଛି।
ଏହି ଭୋଟ ବ୍ୟାଙ୍କକୁ ମେଣ୍ଟର ବିଜୟ ପାଇଁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଉଛି। କିନ୍ତୁ ନୀତିଶ କୁମାରଙ୍କ ରାଜନୀତି କେବେବି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍ଥିର ରହିନାହିଁ। ୨୦୨୦ ନିର୍ବାଚନ ପରେ, ସେ ବିଜେପି ସହିତ ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲେ, କିନ୍ତୁ କିଛି ବର୍ଷ ପରେ, ସେ ପକ୍ଷ ବଦଳାଇ RJD ସହିତ ଏକ ନୂତନ ସରକାର ଗଠନ କରିଥିଲେ। ସେହି ସମୟରେ, ଏପରି ମନେ ହେଉଥିଲା ଯେ ବିଜେପି ସହିତ ତାଙ୍କର ମେଣ୍ଟ ଶେଷ ହୋଇଯାଇଛି। ତଥାପି, ରାଜନୀତିରେ ପରିସ୍ଥିତି ଶୀଘ୍ର ପରିବର୍ତ୍ତନ ହୋଇଥିଲା। କିଛି ସମୟ ପରେ, ନୀତିଶ କୁମାର NDAକୁ ଫେରି ଆସିଲେ ଏବଂ ୨୦୨୫ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ସେହି ମେଣ୍ଟକୁ ଏକ ବଡ଼ ବିଜୟ ଆଡ଼କୁ ନେଇଗଲେ।
ଆଉ ଏକ ପ୍ରମୁଖ କାରଣ ଥିଲା ମେଣ୍ଟ ଉପରେ ବିଶ୍ୱାସ। ୨୦୨୦ ଫଳାଫଳ ପରେ, ବିଜେପି ନେତୃତ୍ୱ, ବିଶେଷକରି ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦି ଏବଂ ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ ଅମିତ ଶାହ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ କହିଥିଲେ ଯେ, ନୀତୀଶ କୁମାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ରହିବେ। ଏହି ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ପାଳନ କରିବା କେବଳ ବିହାର ପାଇଁ ନୁହେଁ ବରଂ ସାରା ଦେଶରେ ମେଣ୍ଟ ରାଜନୀତି ପାଇଁ ଏକ ଦୃଢ଼ ବାର୍ତ୍ତା ଥିଲା। କିନ୍ତୁ ୨୦୨୫ ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ ପୂର୍ବରୁ ଏବଂ ବିଜୟ ପରେ ମଧ୍ୟ, ରାଜନୈତିକ ମହଲରେ ବାରମ୍ବାର ଗୋଟିଏ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠୁଥିଲା, କ’ଣ ବିଜେପି ଏଥର ନିଜର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ବାଛିବ କି ? କାରଣ ମେଣ୍ଟରେ ବିଜେପିର ଶକ୍ତି ଯଥେଷ୍ଟ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥିଲା। ତଥାପି, ସମସ୍ତ କଳ୍ପନାଜଳ୍ପନା ସତ୍ତ୍ୱେ, ବିଜେପି ନେତୃତ୍ୱ ନୀତୀଶ କୁମାରଙ୍କୁ ସମର୍ଥନ କରିଥିଲେ, ଏବଂ ସେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ରହିଥିଲେ।
କିନ୍ତୁ ପରିସ୍ଥିତି ବଦଳି ଯାଇଛି। ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟଗତ କାରଣରୁ ୭୫ ବର୍ଷ ବୟସରେ ନୀତିଶ କୁମାର ଏବେ ଏକ କମ୍ ଦାବିପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୂମିକା ବାଛିବାକୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି। ଏପରି ପରିସ୍ଥିତିରେ, ରାଜ୍ୟସଭା ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ସମ୍ମାନଜନକ ଏବଂ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ମଞ୍ଚ ହୋଇପାରେ। କିନ୍ତୁ ଏହା କେବଳ ପଦବୀ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିବା ବିଷୟରେ ନୁହେଁ; ଏହା ଦଳର ଭବିଷ୍ୟତକୁ ସୁରକ୍ଷିତ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ପ୍ରୟାସ ମଧ୍ୟ ହୋଇପାରେ। ନୀତିଶ କୁମାରଙ୍କ ପୁଅ ନିଶାନ୍ତ କୁମାର ଖୁବ୍ ଶୀଘ୍ର ସକ୍ରିୟ ରାଜନୀତିରେ ପ୍ରବେଶ କରିପାରନ୍ତି ଏବଂ ତାଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟ ସରକାରରେ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଦାୟିତ୍ୱ ଦିଆଯାଇପାରେ ବୋଲି ଆଲୋଚନା ହେଉଛି। ଯଦି ଏହା ହୁଏ, ତେବେ ନୀତିଶ କୁମାରଙ୍କ ଉପସ୍ଥିତିରେ ଏକ ସୁଗମ ନେତୃତ୍ୱ ପରିବର୍ତ୍ତନ ସମ୍ଭବ ହେବ।
ତଥାପି, ବିରୋଧୀ ଏହାକୁ ଭିନ୍ନ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ଦେଖୁଛନ୍ତି। RJD ଦାବି କରୁଛି ଯେ ବିଜେପି ଧୀରେ ଧୀରେ ନୀତିଶ କୁମାରଙ୍କୁ ପାଖେଇ ଦେଉଛି। ରାଜନୈତିକ ମହଲରେ ଆଉ ଏକ ପରିସ୍ଥିତି ମଧ୍ୟ ଆଲୋଚନା ହେଉଛି। ନୀତିଶ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପଦ ଛାଡିବା ସହିତ, ଶେଷରେ ବିଜେପିକୁ ବିହାରରେ ନିଜର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପାଇବାର ସୁଯୋଗ ମିଳିପାରେ। ଏବଂ ଯଦି ଏହା ହୁଏ, ତେବେ ସରକାରଙ୍କ ଉପରେ ବିଜେପିର ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଆହୁରି ଦୃଢ଼ ହେବ।
ରାଜ୍ୟସଭାରେ ନୀତିଶଙ୍କ ପ୍ରବେଶ କେବଳ ସ୍ଥିତି ପରିବର୍ତ୍ତନ ନୁହେଁ; ଏହା ତାଙ୍କର ପ୍ରାୟ ପାଞ୍ଚ ଦଶନ୍ଧି ଧରି ଚାଲିଥିବା ରାଜନୈତିକ ଯାତ୍ରାରେ ଏକ ନୂତନ ଅଧ୍ୟାୟ ମଧ୍ୟ ଚିହ୍ନିତ କରିପାରେ। ସମ୍ପ୍ରତି, ନୀତିଶ କୁମାର ନିଜେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ତାଙ୍କ ଦୀର୍ଘ ରାଜନୈତିକ କ୍ୟାରିଅରରେ ସେ ବିହାର ବିଧାନସଭା, ବିଧାନ ପରିଷଦ ଏବଂ ଲୋକସଭା ସାଂସଦ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି। ଏବେ, ସେ ରାଜ୍ୟସଭାରେ ମଧ୍ୟ ସେବା କରିବାକୁ ଚାହାଁନ୍ତି। ଏବଂ ଯଦି ସେ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରରେ ଏକ ଭୂମିକା ପାଆନ୍ତି, ତେବେ ବିହାର ରାଜନୀତିର ଏହି ପ୍ରମୁଖ ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱ ପୁଣି ଥରେ ଜାତୀୟ ସ୍ତରରେ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିପାରିବେ।
