ସାରାଂଶ:
* ଏନଡିଏ ମେଣ୍ଟ ଉପରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିର୍ବାଚନ ପାଇଁ ମହାରାଷ୍ଟ୍ର ରାଜ୍ୟପାଳ ସିପି ରାଧାକୃଷ୍ଣନଙ୍କୁ ପ୍ରାର୍ଥୀ କରିଛି
* ୧୯୬୯ ମସିହାରେ ଚତୁର୍ଥ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିର୍ବାଚନରେ, କଂଗ୍ରେସ ଭିତରେ ମତଭେଦ ଯୋଗୁଁ ଦଳୀୟ ପ୍ରାର୍ଥୀ ପରାସ୍ତ ହୋଇଥିଲେ
* ୧୯୭୭ ମସିହାରେ ଷଷ୍ଠ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିର୍ବାଚନରେ, ଶାସକ ଦଳ ଏବଂ ବିରୋଧୀ ଦଳ ନୀଲମ ସଞ୍ଜିବ ରେଡ୍ଡୀଙ୍କ ନାଁ ଉପରେ ସହମତ ହୋଇଥିଲେ
ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୧୮/୦୮: କେନ୍ଦ୍ରରେ ସରକାର ଚଳାଉଥିବା ଏନ୍ଡିଏ ମେଣ୍ଟ ଉପରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିର୍ବାଚନ ପାଇଁ ସିପି ରାଧାକୃଷ୍ଣନଙ୍କୁ ପ୍ରାର୍ଥୀ କରିଛି। ସେ ବର୍ତ୍ତମାନ ମହାରାଷ୍ଟ୍ରର ରାଜ୍ୟପାଳ ଅଛନ୍ତି। ରବିବାର ବିଳମ୍ବିତ ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ବିଜେପି ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଜେପି ନଡ୍ଡା ରାଧାକୃଷ୍ଣନଙ୍କ ପ୍ରାର୍ଥୀତ୍ୱ ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି। ସେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଏନ୍ଡିଏରେ ସାମିଲ ଦଳଗୁଡ଼ିକର ମତାମତ ନେବା ପରେ ରାଧାକୃଷ୍ଣନଙ୍କୁ ଉପରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିର୍ବାଚନ ପାଇଁ ପ୍ରାର୍ଥୀ କରାଯାଇଛି। ସେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ସେ ଏବେ ବିରୋଧୀ ନେତାମାନଙ୍କ ସହିତ ମଧ୍ୟ କଥା ହେବେ, ଯାହା ଦ୍ଵାରା ସର୍ବସମ୍ମତିରେ ଉପରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇପାରିବେ। ନଡ୍ଡାଙ୍କ ବୟାନ ଉପରେ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କୌଣସି ବିରୋଧୀ ନେତା କିଛି କହି ନାହାଁନ୍ତି। ଏହା ଆଶା କରାଯାଉଛି ଯେ ବିରୋଧୀ ଦଳ ମଧ୍ୟ ଉପରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିର୍ବାଚନ ପାଇଁ ନିଜର ପ୍ରାର୍ଥୀ ଦେବା ଉଚିତ। ପୂର୍ବରୁ, ଏପରି ଅନେକ ଘଟଣା ଘଟିଛି ଯେତେବେଳେ ବିରୋଧୀ ଦଳର ଅନେକ ଦଳ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି-ଉପରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିର୍ବାଚନରେ ଶାସକ ଦଳର ପ୍ରାର୍ଥୀଙ୍କୁ ସମର୍ଥନ କରିଛନ୍ତି। ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବା ଏପରି କିଛି ଘଟଣା ବିଷୟରେ ଯେତେବେଳେ ଏତେ ବଡ଼ ସାମ୍ବିଧାନିକ ପଦବୀ ନିର୍ବାଚନରେ ଶାସକ ଦଳ ଏବଂ ବିରୋଧୀଙ୍କ ଦଳୀୟ ସୀମା ଭାଙ୍ଗି ଯାଇଥିଲା।
କଂଗ୍ରେସ ନେତାମାନେ ନିଜେ ନିଜ ପ୍ରାର୍ଥୀଙ୍କୁ ଭୋଟ ଦେଇ ନଥିଲେ:
ଆସନ୍ତୁ ପ୍ରଥମେ ଦେଶର ଚତୁର୍ଥ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିର୍ବାଚନ ବିଷୟରେ ଆଲୋଚନା କରିବା। ଦେଶର ତୃତୀୟ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଜାକିର ହୁସେନଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ୧୯୬୯ ମଇ ୩ ତାରିଖରେ ହୋଇଥିଲା। ଏହା ପରେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ପଦ ପାଇଁ ନିର୍ବାଚନ ହେବାର ହେଲା। ସେତେବେଳେ ଦେଶରେ କଂଗ୍ରେସ ସରକାର ଥିଲା। ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଥିଲେ ଏବଂ ନିଜଲିଙ୍ଗପ୍ପା କଂଗ୍ରେସ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଥିଲେ। କଂଗ୍ରେସ ସଂସଦୀୟ ଦଳ ବୈଠକରେ ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀ ଦଳିତ ସମ୍ପ୍ରଦାୟର ଜଗଜୀବନ ରାମଙ୍କ ନାମ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ପ୍ରାର୍ଥୀ ଭାବେ ଉପସ୍ଥାପନ କରିଥିଲେ। ସେହି ସମୟରେ କଂଗ୍ରେସ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ନୀଲମ ସଞ୍ଜିବ ରେଡ୍ଡିଙ୍କ ନାଁକୁ ଉପସ୍ଥାପନ କରିଥିଲେ। ଏହି କାରଣରୁ ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କର ନିଜ ଦଳରେ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା କମିଥିଲା ଏବଂ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିର୍ବାଚନ ପାଇଁ କଂଗ୍ରେସରୁ ନୀଲମ ସଞ୍ଜିବ ରେଡ୍ଡିଙ୍କ ନାଁ ଚୂଡ଼ାନ୍ତ କରାଯାଇଥିଲା। ଏହି କାରଣରୁ ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀ ନିଜ ଆସନକୁ ଆଶଙ୍କାରେ ଦେଖିବା ଆରମ୍ଭ କଲେ। ସେ ଅନୁଭବ କରିଥିଲେ ଯେ ଏହିପରି ଭାବରେ ସେ ନିଜ ଦଳରେ ଦୁର୍ବଳ ହୋଇଯିବେ।
ଭାରତର ତତ୍କାଳୀନ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଶ୍ରୀ ନୀଲମ ସଞ୍ଜିବ ରେଡ୍ଡି
ନୀଲମ ସଞ୍ଜିବ ରେଡ୍ଡିଙ୍କ ପ୍ରାର୍ଥୀପତ୍ର ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ହେବା ପରେ, ତତ୍କାଳୀନ ଉପରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଭି.ଭି. ଗିରି ସ୍ୱାଧୀନ ପ୍ରାର୍ଥୀ ଭାବରେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିର୍ବାଚନରେ ଲଢ଼ିବା ପାଇଁ ଘୋଷଣା କରିଥିଲେ। ବିରୋଧୀ ଦଳ ଡକ୍ଟର ଚିନ୍ତାମଣି ଦେଶମୁଖଙ୍କୁ ପ୍ରାର୍ଥୀ କରିଥିଲେ। ଯାହାକି ପ୍ରତିଯୋଗିତାକୁ ତ୍ରିକୋଣୀୟ କରିଦେଇଥିଲା। ଭୋଟିଂ ସମୟ ଆସିଲେ, ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀ ତାଙ୍କ ଦଳର ସଦସ୍ୟମାନଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କ ବିବେକ ଅନୁଯାୟୀ ଭୋଟ ଦେବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରିଥିଲେ। ପ୍ରଥମ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ଗଣତିରେ କୌଣସି ପ୍ରାର୍ଥୀ ବହୁମତ ପାଇ ନଥିଲେ। ଦ୍ୱିତୀୟ ପସନ୍ଦର ଭୋଟ ଗଣତିରେ ଭି.ଭି. ଗିରିଙ୍କୁ ବିଜୟୀ ଘୋଷଣା କରାଯାଇଥିଲା। ଏହିପରି ଭାବରେ, ଶାସକ କଂଗ୍ରେସର ସରକାରୀ ପ୍ରାର୍ଥୀଙ୍କୁ ପରାଜୟର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେବାକୁ ପଡ଼ିଲା। ଏହି ବିଜୟ ଏବଂ ପରାଜୟ ସହିତ, କଂଗ୍ରେସରେ ଏକ ବଡ଼ ଧରଣର ବିଦ୍ରୋହ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା। ପରିଣାମ ସ୍ୱରୂପ ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କୁ ନିଜେ କଂଗ୍ରେସର ପ୍ରାଥମିକ ସଦସ୍ୟତା ହରାଇବାକୁ ପଡ଼ିଥିଲା।
ଯେତେବେଳେ ଶାସକ ଦଳ ଏବଂ ବିରୋଧୀ ଦଳ ଗୋଟିଏ ନାଁକୁ କରିଥିଲେ ସମର୍ଥନ:
ଦେଶର ଷଷ୍ଠ ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ନିର୍ବାଚନ ଏହି ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲା ଯେ ଏହି ନିର୍ବାଚନରେ ଶାସକ ଦଳ ଏବଂ ବିରୋଧୀ ଦଳ ଗୋଟିଏ ନାଁରେ ସହମତ ହୋଇଥିଲେ। ପ୍ରକୃତରେ ସେତେବେଳେ ଜନତା ଦଳର ସରକାର ଥିଲା। ସେହି ସରକାରଙ୍କ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଥିଲା ଏପରି ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିର୍ବାଚନ ପାଇଁ ପ୍ରାର୍ଥୀ କରିବା ଯାହାଙ୍କ ନାଁରେ ଶାସକ ଦଳ ଏବଂ ବିରୋଧୀ ଦଳ ଉଭୟ ସହମତ ହେବେ। ଏହା ପରେ, ବିଭିନ୍ନ ଦଳ ଏବଂ ଲୋକମାନେ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ନାଁ ଉପସ୍ଥାପନ କଲେ। ଶେଷରେ, ଜନତା ଦଳ ନୀଲମ ସଞ୍ଜିବ ରେଡ୍ଡିଙ୍କ ନାଁରେ ସହମତ ହେଲେ। ସେହି ସମୟରେ ବିରୋଧୀ ଦଳ ନେତା ଯଶୱନ୍ତ ରାଓ ଚଭନ ମଧ୍ୟ ରେଡ୍ଡିଙ୍କ ନାଁରେ ସମ୍ମତି ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲେ। ଏହା ପରେ, ଶାସକ ଦଳ ଏବଂ ବିରୋଧୀଙ୍କ ଇଚ୍ଛାରେ, ନୀଲମ ସଞ୍ଜିବ ରେଡ୍ଡି ଜୁଲାଇ ୧୯୭୭ ରେ ସର୍ବସମ୍ମତିକ୍ରମେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ।
ଅକାଳୀ ଦଳ ତାର ବିରୋଧୀ ଦଳକୁ ଦେଇଥିଲା ଭୋଟ:
୧୯୮୨ ମସିହାରେ ସପ୍ତମ ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କୁ ଚୟନ କରିବାର ସୁଯୋଗ ଆସିଲା। ପୂର୍ବରୁ ଷଷ୍ଠ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିର୍ବାଚନରେ ସର୍ବସମ୍ମତିକ୍ରମେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ। ତେଣୁ, ବିରୋଧୀ ଦଳ ଆଶା କରିଥିଲେ ଯେ କଂଗ୍ରେସ ସରକାର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିର୍ବାଚନ ପାଇଁ ସର୍ବସମ୍ମତିକ୍ରମେ ଗୃହୀତ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ନାଁ ଉପସ୍ଥାପନ କରିବେ। କିନ୍ତୁ କଂଗ୍ରେସ ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ କ୍ୟାବିନେଟରେ ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ ଗ୍ୟାନି ଜୈଲ ସିଂହଙ୍କୁ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ପ୍ରାର୍ଥୀ ଭାବରେ ଘୋଷଣା କରିଥିଲା। ଏହାର ଜବାବରେ ୯ଟି ବିରୋଧୀ ଦଳ ପୂର୍ବତନ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ ବିଚାରପତି ହଂସରାଜ ଖାନ୍ନାଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କର ପ୍ରାର୍ଥୀ ଘୋଷଣା କରିଥିଲେ। କେବଳ ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ପ୍ରତି ତାଙ୍କର ବିଶ୍ୱସ୍ତତା ଯୋଗୁଁ ଗ୍ୟାନି ଜୈଲ ସିଂହଙ୍କୁ ପ୍ରାର୍ଥୀ କରାଯାଇଥିଲା। ସେ ତାଙ୍କର ଏକ ବିବୃତ୍ତି ଦେଇ ଏହା ପ୍ରମାଣିତ ମଧ୍ୟ କରିଥିଲେ। ପ୍ରାର୍ଥୀତ୍ୱ ଘୋଷଣା ପରେ ଗ୍ୟାନି ଜୈଲ ସିଂହ କହିଥିଲେ ଯେ 'ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀ ମୋତେ ଝାଡୁରେ ସଫା କରିବାକୁ କହିଲେ ମଧ୍ୟ ମୁଁ ପଛକୁ ହଟିବି ନାହିଁ।' ତାଙ୍କ ବକ୍ତବ୍ୟକୁ ବହୁତ ସମାଲୋଚନା କରାଯାଇଥିଲା। କିନ୍ତୁ ଗ୍ୟାନି ଜୈଲ ସିଂହ କୌଣସି ଦୁଃଖ ପ୍ରକାଶ କରି ନଥିଲେ। ସେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିର୍ବାଚନରେ ପୂର୍ବତନ ବିଚାରପତି ହଂସରାଜ ଖାନ୍ନାଙ୍କୁ ବିପୁଳ ବ୍ୟବଧାନରେ ପରାସ୍ତ କରିଥିଲେ ଏବଂ ଭାରତର ସପ୍ତମ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ହୋଇଥିଲେ। ସେହି ସମୟରେ ଶିରୋମଣି ଅକାଳୀ ଦଳ ବିରୋଧୀ ଶିବିରରେ ଥିଲା, କିନ୍ତୁ ଏହା ଗିଆନି ଜୈଲ ସିଂହଙ୍କୁ ସମର୍ଥନ କରିଥିଲା, ଯଦିଓ ଅକାଳୀ ଦଳ ଏବଂ କଂଗ୍ରେସ ପଞ୍ଜାବ ରାଜନୀତିରେ କଠୋର ଶତ୍ରୁ ଥିଲେ।
କିପରି ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ 'ଜନତାଙ୍କ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି'?
ଭାରତର ରାଜନୈତିକ ଇତିହାସରେ, ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଭାବରେ ଅବୁଲ ପକିର ଜୈନୁଲବ୍ଦିନ ଅବଦୁଲ କଲାମ ଅର୍ଥାତ୍ ଏପିଜେ ଅବଦୁଲ କଲାମଙ୍କ ନିର୍ବାଚନ ଏକ ପରିପକ୍ୱ ଗଣତନ୍ତ୍ରର ଉଦାହରଣ ଥିଲା। ଏହା ଏକ ଏପରି ସମୟ ଥିଲା ଯେତେବେଳେ ବିଜେପି ମୁସଲିମ ସମ୍ପ୍ରଦାୟର ଏପିଜେ ଅବଦୁଲ କଲାମଙ୍କୁ ନିଜର ପ୍ରାର୍ଥୀ କରିଥିଲା। ୨୦୦୨ ମସିହାରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ୧୧ତମ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିର୍ବାଚନରେ କଲାମ ଶାସକ ଏନଡିଏର ପ୍ରାର୍ଥୀ ଥିଲେ। ତାଙ୍କୁ ସେତେବେଳର ମୁଖ୍ୟ ବିରୋଧୀ ଦଳ କଂଗ୍ରେସ, ଏସପି, ବିଏସପି ଏବଂ ଏଆଇଏଡିଏମକେର ସମର୍ଥନ ମିଳିଥିଲା। ସେହି ସମୟରେ ଏନଡିଏର ଅଂଶ ଥିବା ତୃଣମୂଳ କଂଗ୍ରେସର ମୁଖ୍ୟ ମମତା ବାନାର୍ଜୀ ଅବଦୁଲ କଲାମଙ୍କ ନାଁ ଉପସ୍ଥାପନ କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କ ପ୍ରସ୍ତାବକୁ ମୁଲାୟମ ସିଂହ ଯାଦବଙ୍କ ଏସପି ଏବଂ ଶରଦ ପାୱାରଙ୍କ ଏନସିପି ମଧ୍ୟ ସମର୍ଥନ କରିଥିଲେ। ତତ୍କାଳୀନ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଅଟଳ ବିହାରୀ ବାଜପେୟୀ କଂଗ୍ରେସ ମୁଖ୍ୟ ସୋନିଆ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ସହ କଥା ହୋଇ ତାଙ୍କୁ ଅବଦୁଲ କଲାମଙ୍କ ନାଁ ପାଇଁ ରାଜି କରାଇଥିଲେ। ଏହିପରି ଅବଦୁଲ କଲାମ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ହୋଇଥିଲେ। ସେ ବାମ ଦଳଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରାର୍ଥୀ କ୍ୟାପ୍ଟେନ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ସେହଗଲଙ୍କୁ ପରାସ୍ତ କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କର କାର୍ଯ୍ୟଶୈଳୀ ଯୋଗୁଁ ତାଙ୍କୁ ଲୋକଙ୍କ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ବୋଲି କୁହାଯାଉଥିଲା।
ଡ଼. ଏପିଜେ ଅବଦୁଲ କଲାମ, ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଭାବେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ ସମୟର ଚିତ୍ରଦେଶର ପ୍ରଥମ ମହିଳା ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ନିର୍ବାଚନ:
ପ୍ରତିଭା ଦେବୀ ସିଂହ ପାଟିଲ ଦେଶର ପ୍ରଥମ ମହିଳା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଥିଲେ। ସେ ୨୦୦୭ ମସିହାରେ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ। ସେହି ସମୟରେ କଂଗ୍ରେସ କେନ୍ଦ୍ରରେ ୟୁପିଏ ସରକାରର ନେତୃତ୍ୱ ନେଉଥିଲା। ଦ୍ୱାଦଶ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିର୍ବାଚନରେ ପାଟିଲ ୟୁପିଏ ଏବଂ ବାମପନ୍ଥୀ ଦଳର ମିଳିତ ପ୍ରାର୍ଥୀ ଥିଲେ। ବିରୋଧୀ ଏନଡିଏ ଭୈରୋଁ ସିଂହ ଶେଖାୱତଙ୍କୁ ନିଜର ପ୍ରାର୍ଥୀ କରିଥିଲା। କିନ୍ତୁ ସେତେବେଳେ ଏନଡିଏର ମୁଖ୍ୟ ଅଂଶୀଦାର ଥିବା ଶିବସେନା ପାଟିଲଙ୍କୁ ସମର୍ଥନ କରିଥିଲା। ଏହି କାରଣରୁ ବିଜେପି ଏବଂ ଶିବସେନା ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ପର୍କ ମଧ୍ୟ ଖରାପ ହୋଇଗଲା। ଏପରିକି ମେଣ୍ଟ ଭାଙ୍ଗିବାର ଦ୍ବାରଦେଶରେ ଥିଲା। କିନ୍ତୁ ଶିବସେନା ମୁଖ୍ୟ ବାଲ୍ ଠାକରେ ମରାଠୀ ପରିଚୟ ନାଁରେ ପାଟିଲଙ୍କୁ ସମର୍ଥନ କରିବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଥିଲେ। ସେତେବେଳେ ଶିବସେନାର ମୁଖପତ୍ର 'ସାମନା'ରେ ଲେଖାଯାଇଥିଲା, 'ମରାଠୀ ବଂଶୋଦ୍ଭବ ପ୍ରତିଭା ଦେବୀ ସିଂହ ପାଟିଲଙ୍କୁ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ପ୍ରାର୍ଥୀ କରାଯିବା ଗର୍ବର ବିଷୟ।' ସେହି ସମୟରେ ଦଳର ମୁଖ୍ୟ ବାଲ୍ ଠାକରେ କହିଥିଲେ ଯେ 'ଦେଶର ପ୍ରଥମ ମହିଳା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ମହାରାଷ୍ଟ୍ରରୁ ହେବେ ଏହା ଏକ ଭଲ ସଙ୍କେତ। ଏହା ମହାରାଷ୍ଟ୍ରର ସୌଭାଗ୍ୟ ଯେ ଜଣେ ମରାଠୀ ମହିଳା ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ହେବାକୁ ଯାଉଛନ୍ତି।'
ଭାରତର ଦ୍ବାଦଶ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଭାବରେ ଶ୍ରୀମତି ପ୍ରତିଭା ଦେବୀ ସିଂହ ପାଟିଲ ଶପଥ ନେବା ବେଳର ଚିତ୍ରବଂଶୋଦ୍ଭବଜନିତ ସମର୍ଥନ:
ପ୍ରଣବ ମୁଖାର୍ଜୀ, ଜଣେ ପ୍ରଚଣ୍ଡ କଂଗ୍ରେସ ନେତା, ଦେଶର ତ୍ରୟୋଦଶ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ। ସେହି ନିର୍ବାଚନରେ ସେ ଏନ୍ଡିଏ ପ୍ରାର୍ଥୀ ପିଏ ସାଙ୍ଗମାଙ୍କୁ ପରାଜିତ କରିଥିଲେ। ଏହି ନିର୍ବାଚନରେ ମଧ୍ୟ ବିରୋଧୀ ଶିବିରର ଦଳଗୁଡ଼ିକ ଶାସକ ଦଳ ପ୍ରାର୍ଥୀ ପ୍ରଣବ ମୁଖାର୍ଜୀଙ୍କୁ ସମର୍ଥନ କରିଥିଲେ। ପ୍ରଣବ ମୁଖାର୍ଜୀଙ୍କୁ ସମର୍ଥନ କରିଥିବା ଲୋକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏନ୍ଡିଏର ଅଂଶ ଥିବା ମମତା ବାନାର୍ଜୀ ଏବଂ ବାଲ୍ ଠାକରେଙ୍କ ଶିବସେନା ମଧ୍ୟ ଥିଲେ। ସେହି ସମୟରେ, ମୁଖାର୍ଜୀଙ୍କୁ ସମର୍ଥନ କରିବା ସମୟରେ ମମତା କହିଥିଲେ, "ମେଣ୍ଟକୁ ମନେ ରଖି, ଆମେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିର୍ବାଚନରେ ପ୍ରଣବ ମୁଖାର୍ଜୀଙ୍କୁ ସମର୍ଥନ କରିବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଛୁ। ଆମେ ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି ବିଷୟରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମନମୋହନ ସିଂହଙ୍କୁ ପୂର୍ବରୁ ଜଣାଇଥିଲୁ। ମୁଁ ତାଙ୍କୁ କହିଥିଲି ଯେ ଆପଣ ଜାଣି ଖୁସି ହେବେ ଯେ ଆମେ ପ୍ରଣବ ମୁଖାର୍ଜୀଙ୍କୁ ସମର୍ଥନ କରିବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଛୁ। ଆମେ ସର୍ବସମ୍ମତିକ୍ରମେ ଆମର ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଛୁ। ଗଣତନ୍ତ୍ର ଏବଂ ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ହିତରେ, ଆମେ ମୁଖାର୍ଜୀଙ୍କୁ ସମର୍ଥନ କରିବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଛୁ।" ମମତା ଏହା ମଧ୍ୟ କହିଥିଲେ ଯେ 'ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେବା କଷ୍ଟକର ଥିଲା, ଯଦି ପୂର୍ବତନ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡକ୍ଟର ଏପିଜେ ଅବଦୁଲ କଲାମ ନିର୍ବାଚନ ଲଢ଼ିବାକୁ ରାଜି ହୋଇଥାନ୍ତେ, ତେବେ ଆମେ ତାଙ୍କୁ ସମର୍ଥନ କରିଥାନ୍ତୁ।' ତଥାପି, ରାଜନୈତିକ ମହଲରେ ଏହା ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଉଛି ଯେ ଟିଏମ୍ସି ପ୍ରଣବ ମୁଖାର୍ଜୀଙ୍କ ବଙ୍ଗୀୟ ବଂଶୋଦ୍ଭବ ଭାବନାକୁ ବିଚାର କରି ସମର୍ଥନ କରିଥିଲା।
ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଦ୍ରୌପଦୀ ମୁର୍ମୁଙ୍କର ଶପଥ ଗ୍ରହଣ ସମାରୋହଆଦିବାସୀ ଅସ୍ମିତା ନାଁରେ ମୁର୍ମୁଙ୍କୁ ସମର୍ଥନ କରିଥିଲା ଜେଏମଏମ:
ଦେଶର ୧୫ତମ ଏବଂ ବର୍ତ୍ତମାନର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିର୍ବାଚନରେ ବିଜେପି ମଧ୍ୟ ଏକ ବଡ଼ ବାଜି ଖେଳିଥିଲା। ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ପଦବୀରେ ଜଣେ ମୁସଲିମ ଏବଂ ଜଣେ ଦଳିତଙ୍କୁ ବସାଇଥିବା ବିଜେପି ଏହି ନିର୍ବାଚନରେ ଆଦିବାସୀ ସମାଜର ଦ୍ରୌପଦୀ ମୁର୍ମୁଙ୍କୁ ପ୍ରାର୍ଥୀ କରିଥିଲା। ସେତେବେଳେ ସେ ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡର ରାଜ୍ୟପାଳ ଥିଲେ। ବିରୋଧୀ ଦଳ ତାଙ୍କ ବିପକ୍ଷରେ ପୂର୍ବତନ କେନ୍ଦ୍ର ମନ୍ତ୍ରୀ ଯଶୱନ୍ତ ସିହ୍ନାଙ୍କୁ ପ୍ରାର୍ଥୀ କରିଥିଲା। ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିର୍ବାଚନ ସମୟରେ ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡରେ ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ ମୁକ୍ତି ମୋର୍ଚ୍ଚା ଶାସନ କରୁଥିଲା। ମୁର୍ମୁଙ୍କ ଆଦିବାସୀ ପରିଚୟକୁ ଦେଖି ଜେଏମଏମ ତାଙ୍କୁ ସମର୍ଥନ କରିବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଥିଲା। ଦଳର ମୁଖ୍ୟ ଶିବୁ ସୋରେନ ସେହି ସମୟରେ ତାଙ୍କ ବିଧାୟକ ଏବଂ ସାଂସଦମାନଙ୍କୁ ଏକ ଚିଠିରେ କହିଥିଲେ ଯେ ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡର ପୂର୍ବତନ ରାଜ୍ୟପାଳ ଏବଂ ଆଦିବାସୀ ମହିଳା ଦ୍ରୌପଦୀ ମୁର୍ମୁ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ପଦ ପାଇଁ ପ୍ରାର୍ଥୀ। ସ୍ୱାଧୀନତା ପରେ ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ଜଣେ ଆଦିବାସୀ ମହିଳା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ହେବାର ଗୌରବ ପାଇବାକୁ ଯାଉଛନ୍ତି, ତେଣୁ ଦଳ ଦ୍ରୌପଦୀ ମୁର୍ମୁଙ୍କ ସପକ୍ଷରେ ଭୋଟ ଦେବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଛି। ସେ ସମସ୍ତ ସାଂସଦ ଏବଂ ବିଧାୟକଙ୍କୁ ଦ୍ରୌପଦୀ ମୁର୍ମୁଙ୍କ ସପକ୍ଷରେ ଭୋଟ ଦେବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇଥିଲେ। ଏହିପରି, ଦ୍ରୌପଦୀ ମୁର୍ମୁ ୬୪.୦୩ ପ୍ରତିଶତ ଭୋଟ ପାଇ ଦେଶର ୧୫ତମ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ।
ପ୍ରମେୟ ପୃଷ୍ଠାର ଗୁରୁତ୍ବପୂର୍ଣ୍ଣ ଖବର:
ଘାତକ ମିସାଇଲ ଭୟରେ ଦୌଡ଼ିଲା ପାକ୍ ୱାରସିପ୍, 'ଅପରେସନ୍ ସିନ୍ଦୂରର ସାଟେଲାଇଟ୍ ଚିତ୍ରରେ ଖୁଲାସା