ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୨୭/୧୦: ଏସିଡ୍ ଆକ୍ରମଣ ପରେ ରାଜଧାନୀ ଦିଲ୍ଲୀ ପୁଣି ଥରେ ଆତଙ୍କିତ। ରାସ୍ତା ମଝିରେ ଜଣେ ଛାତ୍ରୀଙ୍କ ଉପରେ ଏସିଡ୍ ଫିଙ୍ଗି ଅଭିଯୁକ୍ତମାନେ ପ୍ରମାଣ କରିଛନ୍ତି ଯେ ନିଷ୍ଠୁରତା ଆଗରେ ଆମର ଆଇନ କେତେ ପ୍ରଭାବହୀନ। ଦିଲ୍ଲୀ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ଛାତ୍ରୀଙ୍କ ଦୁଇ ହାତରେ ଗଭୀର ଜଳାପୋଡ଼ା ହୋଇଥିଲା। ପୀଡ଼ିତା (୨୦) ମୁକୁନ୍ଦପୁରର ବାସିନ୍ଦା ଏବଂ ଦିଲ୍ଲୀ ବିଶ୍ବବିଦ୍ୟାଳୟ ଅଧିନସ୍ଥ ଲକ୍ଷ୍ମୀବାଇ କଲେଜରେ ପାଠପଢ଼ନ୍ତି। ତଦନ୍ତରୁ ଜଣାପଡ଼ିଛି ଯେ ପ୍ରାୟ ଏକ ମାସ ପୂର୍ବରୁ ଅଭିଯୁକ୍ତଙ୍କ ସହ ଛାତ୍ରୀଙ୍କର ପ୍ରବଳ ଯୁକ୍ତିତର୍କ ହୋଇଥିଲା। ଅଶୋକ ବିହାରରେ କଲେଜ ଯାଉଥିବା ସମୟରେ ଏସିଡ୍ ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲେ ଅଭିଯୁକ୍ତମାନେ।
ଚଳିତ ବର୍ଷ ଏହି ଏସିଡ୍ ଆକ୍ରମଣ ଘଟଣା ପ୍ରଥମ ନୁହେଁ। ଗତ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷର ତଥ୍ୟ ଦର୍ଶାଉଛି ଯେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ହାରାହାରି ପ୍ରାୟ ୨୦୦ ମହିଳା ଏହି ଅମାନବୀୟ ଅପରାଧର ଶିକାର ହୁଅନ୍ତି। ୨୦୧୩ ମସିହାରେ, ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ ଏସିଡ୍ ଖୋଲା ବିକ୍ରୟ ଉପରେ ନିଷେଧ ପାଇଁ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଜାରି କରିଥିଲେ। କୋର୍ଟଙ୍କ ଏହି ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ପରେ ଏସିଡ୍ ଆକ୍ରମଣ ହ୍ରାସ ପାଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଏହା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଲୋପ ପାଇନାହିଁ। ୨୦୧୭ ମସିହାରେ ୨୪୪ଟି ମାମଲା ପଞ୍ଜିକୃତ ହୋଇଥିବା ବେଳେ, ୨୦୨୧ ମସିହାରେ ୧୭୬ଟି ଘଟଣା ରିପୋର୍ଟ ହୋଇଥିଲା। ତଥାପି, ଗତ ତିନି ବର୍ଷ ଧରି ଏହି ସଂଖ୍ୟା ପୁଣି ଥରେ ୨୦୦ ଅତିକ୍ରମ କରିଛି, ଅର୍ଥାତ୍ ପରିସ୍ଥିତି ପୁଣି ଥରେ ବିପଜ୍ଜନକ ହେବାରେ ଲାଗିଛି।
ଅପରାଧ... ଯାହା ଚେହେରା ନୁହେଁ, ଜୀବନକୁ ନଷ୍ଟ କରିଦେଉଛି:
ଏସିଡ୍ କେବଳ ଶରୀରକୁ ପୋଡ଼ି ଦିଏ ନାହିଁ; ଏହା ପରିଚୟ, ଆତ୍ମବିଶ୍ୱାସ ଏବଂ ସ୍ୱପ୍ନକୁ ମଧ୍ୟ ଧୂଳିସାତ୍ କରିଦିଏ। ଥରେ ପୋଡ଼ିଗଲେ, ଜୀବନ କେବେ ପୂର୍ବ ପରି ହୁଏ ନାହିଁ। ମାସ ମାସ ଧରି ଅସ୍ତ୍ରୋପଚାର, ଯନ୍ତ୍ରଣାଦାୟକ ପ୍ଲାଷ୍ଟିକ୍ ସର୍ଜରୀ ଏବଂ ସମାଜର ନିନ୍ଦା ବିରୁଦ୍ଧରେ ସଂଘର୍ଷ କରୁଥିବା ପୀଡ଼ିତାଙ୍କ ପାଇଁ ଏହା କୌଣସି ଦୈନନ୍ଦିନ କାର୍ଯ୍ୟଠାରୁ କମ୍ ନୁହେଁ।
ଜାତୀୟ ଅପରାଧ ରେକର୍ଡ ବ୍ୟୁରୋ (ଏନ୍ସିଆର୍ବି) ର ଏକ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ଗତ ଛଅ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଏପରି ମାମଲା ହ୍ରାସ ପାଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଏହା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବନ୍ଦ ହୋଇନାହିଁ। ୨୦୧୭ ରେ ୨୪୪ ଟି ମାମଲା ପଞ୍ଜିକୃତ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ୨୦୨୧ ରେ ୧୭୬ ଟି ଘଟଣା ରିପୋର୍ଟ ହୋଇଥିଲା। ଏହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ପରିସ୍ଥିତି ଚିନ୍ତାଜନକ ରହିଛି। ଦିଲ୍ଲୀ ମହିଳା କମିଶନର ଅଧ୍ୟକ୍ଷା ସ୍ୱାତୀ ମାଲିୱାଲ ଦିଲ୍ଲୀରେ ଏପରି ଏକ ଘଟଣା ପରେ ଏକ କଡ଼ା ବିବୃତ୍ତି ଜାରି କରିଛନ୍ତି। ସେ କହିଛନ୍ତି, "ଆମେ ବାରମ୍ବାର ଚେତାବନୀ ଦେଇଛୁ ଏବଂ ନୋଟିସ ପଠାଇଛୁ, ତଥାପି ବଜାରରେ ଏସିଡ୍ ପନିପରିବା ପରି ବିକ୍ରି ହେଉଛି।" କମିଶନ ଏହା ମଧ୍ୟ ଦାବି କରିଛନ୍ତି ଯେ ଅଧିକାଂଶ ଜିଲ୍ଲାରେ ଏସିଡ୍ ବିକ୍ରୟ ନିୟମିତ ଭାବରେ ଯାଞ୍ଚ ମଧ୍ୟ କରାଯାଉନାହିଁ।
"ଭାରତରେ ଅପରାଧ ୨୦୨୩" ରିପୋର୍ଟରେ କୁହାଯାଇଛି ଯେ ସାରା ଦେଶରେ ୨୦୭ଟି ଏସିଡ୍ ଆକ୍ରମଣ ଘଟଣା ରିପୋର୍ଟ ହୋଇଛି। ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ ୫୭ଟି ମାମଲା ସହିତ ସବୁଠାରୁ ଆଗରେ ଥିଲା। ଏହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଯେ ଏହି ରାଜ୍ୟ ସାରା ଏସିଡ୍ ଆକ୍ରମଣର ୨୭ପ୍ରତିଶତରୁ ଅଧିକ ଶିକାର କରିଛି। ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶ ୩୧ ଜଣ ପୀଡିତଙ୍କ ସହିତ ଦ୍ୱିତୀୟ ସ୍ଥାନରେ ରହିଛି। ଗୁଜୁରାଟରେ ୧୫, ପଞ୍ଜାବରେ ୯ ଏବଂ ଓଡ଼ିଶାରେ ୧୧ ମାମଲା ରିପୋର୍ଟ ହୋଇଛି। ଏହା ବ୍ୟତୀତ, ହରିୟାଣା ଏବଂ ଆସାମରେ ୧୦ ଟି ଲେଖାଏଁ ମାମଲା ରେକର୍ଡ ହୋଇଛି।
ଆଇନ ଅଛି କିନ୍ତୁ କାର୍ଯ୍ୟକାରିତା ଦୁର୍ବଳ:
ଭାରତରେ ଏସିଡ୍ ଆକ୍ରମଣ ବିରୋଧରେ କଠୋର ଆଇନ ଅଛି। ଭାରତୀୟ ଦଣ୍ଡ ସଂହିତା (ଆଇପିସି)ର ଧାରା ୩୨୬(କ) ରେ ସାତ ବର୍ଷରୁ ଆଜୀବନ କାରାଦଣ୍ଡ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦଣ୍ଡ ରହିଥିବା ବେଳେ ଧାରା ୩୨୬(ଖ) ରେ ଅପରାଧୀ ପାଇଁ ପାଞ୍ଚରୁ ସାତ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜେଲ ଦଣ୍ଡ ବ୍ୟବସ୍ଥା ରହିଛି। ତଥାପି, ଏହି ଆଇନ କୋର୍ଟ ଅପେକ୍ଷା କାଗଜପତ୍ରରେ ଅଧିକ ରହିଛି। ପ୍ରାୟତଃ, ତଦନ୍ତକାରୀ ସଂସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକର ଶିଥିଳତା ଏବଂ ସାମାଜିକ ଚାପ ଯୋଗୁଁ ଅଭିଯୁକ୍ତମାନେ ଖସି ଯାଆନ୍ତି। କିଛି କ୍ଷେତ୍ରରେ, ପୀଡ଼ିତମାନେ ଆପୋଷ ବୁଝାମଣା କିମ୍ବା ଧମକ ଯୋଗୁଁ ନିଜେ ସେମାନଙ୍କର ସାକ୍ଷ୍ୟ ପ୍ରତ୍ୟାହାର କରି ନିଅନ୍ତି। ଏହି କାରଣରୁ ଅପରାଧୀମାନେ ନିର୍ଭୀକ ହୋଇ ରୁହନ୍ତି - କାରଣ ସେମାନେ ଜାଣନ୍ତି ଯେ ଆଇନଗତ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଏତେ ଲମ୍ବା ଏବଂ ଜଟିଳ ଯେ ସେମାନଙ୍କୁ ଦଣ୍ଡ ଦିଆଯିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଲୋକମାନେ ଆକ୍ରମଣ ହୋଇଥିବା କଥାକୁ ମଧ୍ୟ ଭୁଲିଯିବେ।
କାହିଁକି କମୁନି ଏ ଅପରାଧ?
* ପ୍ରଥମ କାରଣ: ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ କାରଣ ହେଉଛି ଏସିଡର ସହଜ ଉପଲବ୍ଧତା। ୨୦୧୩ ପରେ, ବିକ୍ରେତାମାନଙ୍କୁ କ୍ରେତାଙ୍କ ପରିଚୟ ଲେଖିବା, ବିକ୍ରୟ ରେକର୍ଡ ରଖିବା ଏବଂ ଅନୁମତି ବିନା ଏସିଡର ବିକ୍ରୟକୁ ନିଷେଧ କରିବା ପାଇଁ ନିୟମ ପ୍ରଣୟନ କରାଯାଇଥିଲା। ତଥାପି, ଏହି ନିର୍ଦ୍ଦେଶାବଳୀ ପାଳନ ନଗଣ୍ୟ ରହିଛି। ଅନଲାଇନ୍ ବଜାରରୁ ସ୍ଥାନୀୟ ଦୋକାନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ଏସିଡ କିଛି ଶହ ଟଙ୍କାରେ ଉପଲବ୍ଧ ହୋଇଯାଉଛି।
* ଦ୍ବିତୀୟ କାରଣ: ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ ହୋଇଥିବା ପ୍ରେମ, କଳହ କିମ୍ବା ଘରୋଇ ବିବାଦର ସାମ୍ନାରେ ଅନେକ ପୁରୁଷ ନିଜର ପୁରୁଷତ୍ୱର ଅହଂକାରକୁ ରକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ ଏସିଡ୍ କୁ ଏକ ଅସ୍ତ୍ର ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରୁଛନ୍ତି। ସାମାଜିକ ନୀରବତା ଏବଂ ପୀଡ଼ିତଙ୍କ ପ୍ରତି ନିନ୍ଦା ଏହି ଅପରାଧଗୁଡ଼ିକୁ ରୋକିବା ପରିବର୍ତ୍ତେ ସେମାନଙ୍କୁ ଅଧିକ ବଢ଼ାଉଛି।
* ତୃତୀୟ କାରଣ: ନ୍ୟାୟିକ ପ୍ରକ୍ରିୟାର ଧୀର ଗତି। ଯେତେବେଳେ ଦଣ୍ଡ ପାଇବାକୁ ବର୍ଷ ବର୍ଷ ଲାଗିଯାଏ, ଅପରାଧୀମାନେ ଆଇନ ପ୍ରତି ସେମାନଙ୍କର ଭୟ ହରାଇ ଦିଅନ୍ତି। ଏହି କାରଣରୁ ଭୟ ବିନା ଅପରାଧ ପରେ ଅପରାଧ ଘଟି ଚାଲିଛି।
ମହିଳାଙ୍କ ଉପରେ ଅଧିକ ଆକ୍ରମଣ:
ବିଶ୍ୱସ୍ତରୀୟ ତଥ୍ୟ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ ଦର୍ଶାଉଛି ଯେ ଏସିଡ୍ ଆକ୍ରମଣର ଶିକାର ହୋଇଛନ୍ତି ୮୦ ପ୍ରତିଶତ ମହିଳା। ଭାରତରେ ମଧ୍ୟ ପରିସ୍ଥିତି ଭିନ୍ନ ନୁହେଁ। ଏହି ମାମଲାରେ ୭୦ ପ୍ରତିଶତ ମାମଲାରେ, ଅପରାଧୀ ପୀଡ଼ିତାଙ୍କ ପରିଚିତ ଅର୍ଥାତ୍ ସ୍ୱାମୀ, ପ୍ରେମିକ, ସମ୍ପର୍କୀୟ କିମ୍ବା ପଡ଼ୋଶୀ ଥାଆନ୍ତି। ଏହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ବିପଦ ପ୍ରାୟତଃ ଘର କିମ୍ବା ସମାଜ ଭିତରୁ ଆସିଥାଏ। ମହିଳାଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା କେବଳ ଆଇନ ବିଷୟରେ ନୁହେଁ, ବରଂ ଉପଯୁକ୍ତ ଶାସନ ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିବା ବିଷୟରେ। ଏଥିପାଇଁ ଏସିଡ୍ ବିକ୍ରୟ ଉପରେ କଠୋର କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ଆବଶ୍ୟକ। ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜିଲ୍ଲାରେ ନିୟମିତ ଯାଞ୍ଚ କରାଯିବା ଉଚିତ, ଏବଂ ଅନଲାଇନ୍ ପ୍ଲାଟଫର୍ମ ମାଧ୍ୟମରେ ଏସିଡ୍ ବିକ୍ରୟକୁ ତୁରନ୍ତ ନିଷେଧ କରାଯିବା ଉଚିତ। ଦ୍ୱିତୀୟତଃ, ନ୍ୟାୟିକ ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ଉନ୍ନତ କରାଯିବା ଉଚିତ। ଦଣ୍ଡ ବିଳମ୍ବ ନହେବା ପାଇଁ ଫାଷ୍ଟ-ଟ୍ରାକ୍ କୋର୍ଟ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରାଯିବା ଉଚିତ।
ଏସିଡ୍ ଆକ୍ରମଣର ଶିକାର ହେଲେ କ'ଣ କରିବା:
ଇଂଲଣ୍ଡର ଜାତୀୟ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସେବା (ଏନ୍ଏଚ୍ଏସ୍) ଅନୁଯାୟୀ, ଏସିଡ୍ ଆକ୍ରମଣ ହେଲେ, ଜଳାପୋଡ଼ା ଏବଂ କ୍ଷତିକୁ କମ କରିବା ପାଇଁ ଡାକ୍ତରଙ୍କ ପାଖକୁ ଯିବା ପୂର୍ବରୁ କିଛି ପଦକ୍ଷେପ ନେବା ଉଚିତ। ଯେପରିକି:
୧. ପ୍ରଥମେ, ଆପଣଙ୍କ ପୋଷାକରୁ ଏସିଡ୍ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ଯେପରି ବାହାରିବ ଚେଷ୍ଟା କରନ୍ତୁ
୨. ପୋଷାକ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିବା ସମୟରେ, ଆପଣଙ୍କ ଆଖି କିମ୍ବା ଚର୍ମକୁ କ୍ଷତି ନ ପହଞ୍ଚାଇବା ପାଇଁ ସତର୍କ ରୁହନ୍ତୁ
୩. ଆପଣଙ୍କ ଚର୍ମକୁ ହାତରେ ସଫା କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରନ୍ତୁ ନାହିଁ
୪. ରାସାୟନିକ ପଦାର୍ଥ ବାହାର କରିବା ପାଇଁ ପୀଡ଼ିତଙ୍କୁ ଥଣ୍ଡା ପାଣିରେ ୨୦ ମିନିଟ୍ ପାଇଁ ବସାଇ ଦିଅନ୍ତୁ
୫. ଏହି ସମୟ ମଧ୍ୟରେ, ପାଣି ଯେପରି ଚର୍ମରେ ଲାଗି ନରହେ, ସେଥିପାଇଁ ନଜର ଦେବା ଆବଶ୍ୟକ
୬. ଯଦି ପାଣି ଉପଲବ୍ଧ ନାହିଁ, ତେବେ ଆପଣ ପୋଡ଼ିଯାଇଥିବା ସ୍ଥାନରେ କ୍ଷୀର କିମ୍ବା କୋଲା ମଧ୍ୟ ଢାଳି ପାରିବେ
୭. ପୀଡ଼ିତଙ୍କୁ ଯଥାଶୀଘ୍ର ଡାକ୍ତରଖାନାକୁ ନେଇଯାଆନ୍ତୁ
୮. ଡାକ୍ତରଖାନାରେ ମଧ୍ୟ, ପ୍ରଥମେ ପାଣିରେ ଏସିଡ୍ ସଫା କରାଯାଏ
