ଦିଲ୍ଲୀ-ଏନସିଆରରେ ବଢ଼ୁଥିବା ବାୟୁ ଗୁଣବତ୍ତା ସୂଚକାଙ୍କ ଗମ୍ଭୀର ଚିନ୍ତାର କାରଣ ପାଲଟିଛି। ଦିଲ୍ଲୀର ବିଷାକ୍ତ ବାୟୁର ପ୍ରଭାବ ଆଉ କେବଳ ଫୁସଫୁସରେ ସୀମିତ ନୁହେଁ; ଏହାର ପ୍ରଭାବ ଶରୀରର ଅନ୍ୟ ଅଂଶ ଉପରେ ମଧ୍ୟ ପଡୁଛି। ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ଦିଲ୍ଲୀ-ଏନସିଆର ପ୍ରଦୂଷଣ ରିଉମାଟଏଡ୍ ଆର୍ଥ୍ରାଇଟିସ୍ ଭଳି ଅଟୋଇମ୍ମ୍ୟୁନ୍ ରୋଗ ମଧ୍ୟ ସୃଷ୍ଟି କରିପାରେ। ଦିଲ୍ଲୀ-ଏନସିଆରର ବିଷାକ୍ତ ବାୟୁ କିପରି କେବଳ ଫୁସଫୁସକୁ ନୁହେଁ ବରଂ ମସ୍ତିଷ୍କ ଏବଂ ହୃଦୟକୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଭାବିତ କରୁଛି।
ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ମତ ଅନୁଯାୟୀ, ପ୍ରଦୂଷିତ ବାୟୁରେ ଥିବା PM ୨.୫ ଭଳି କ୍ଷୁଦ୍ର କଣିକା ରକ୍ତପ୍ରବାହରେ ପ୍ରବେଶ କରି ଶିରାରେ ପ୍ରଦାହ ସୃଷ୍ଟି କରେ। ଏହି ପ୍ରଦାହ ରକ୍ତ ଜମାଟ ବାନ୍ଧିଥାଏ, ଯାହା ହୃଦଘାତର ବିପଦକୁ ବହୁ ପରିମାଣରେ ବୃଦ୍ଧି କରେ। ଏହି ପ୍ରଦୂଷଣ ପୂର୍ବରୁ ଉଚ୍ଚ ରକ୍ତଚାପ କିମ୍ବା ବନ୍ଦ ଧମନୀ ଥିବା ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ଆହୁରି ବିପଜ୍ଜନକ ପ୍ରମାଣିତ ହୋଇପାରେ। ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ ଏହା ମଧ୍ୟ ସୂଚିତ କରିଛନ୍ତି ଯେ, ପ୍ରଦୂଷଣର ପ୍ରଭାବରୁ ହୃତପିଣ୍ଡକୁ ରକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ ବାୟୁର ସଂସ୍ପର୍ଶକୁ ହ୍ରାସ କରିବା, ସ୍ୱଚ୍ଛ ବାୟୁକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିବା ଏବଂ ହୃଦୟ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ବିଷୟରେ ସଚେତନତା ବୃଦ୍ଧି କରିବା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଜରୁରୀ।
ମସ୍ତିଷ୍କ ଏବଂ ମାନସିକ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଉପରେ ଏହାର ପ୍ରଭାବ:
ଦିଲ୍ଲୀର ବିଷାକ୍ତ ବାୟୁ ଏବେ କେବଳ ଫୁସଫୁସକୁ ନୁହେଁ ବରଂ ମାନସିକ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟକୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରତିକୂଳ ପ୍ରଭାବିତ କରୁଛି। ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ, ବିଷାକ୍ତ ବାୟୁର ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସଂସ୍ପର୍ଶରେ ରହିବା ମସ୍ତିଷ୍କ ଉପରେ ବିପଜ୍ଜନକ ପ୍ରଭାବ ପକାଇପାରେ। ପ୍ରଦୂଷଣ ନ୍ୟୁରୋଇନ୍ଫ୍ଲେମେସନ୍ ସୃଷ୍ଟି କରିପାରେ, ଯାହା ନ୍ୟୁରୋକନେକ୍ସନକୁ ଦୁର୍ବଳ କରିଦିଏ ।ନ୍ୟୁରୋଟ୍ରାନ୍ସମିଟରର ସନ୍ତୁଳନକୁ ବାଧା ଦେଇଥାଏ ଏବଂ ଆଲଜାଇମର ଏବଂ ପାର୍କିନ୍ସନ ଭଳି ରୋଗର ବିପଦ ବୃଦ୍ଧି କରିଥାଏ। ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ବିଷାକ୍ତ ବାୟୁ ଅକ୍ସିଡେଟିଭ୍ ଚାପ ବୃଦ୍ଧି କରେ, ଯାହା ସ୍ମୃତି, ଧ୍ୟାନ ଏବଂ ନିଷ୍ପତ୍ତି ଗ୍ରହଣକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରେ। ଏହି ପରିସ୍ଥିତି ପିଲାମାନଙ୍କଠାରେ ଅଧିକ ଗମ୍ଭୀର ହୋଇପାରେ, କାରଣ ଏହି ସମୟରେ ସେମାନଙ୍କ ମସ୍ତିଷ୍କ ବିକାଶଶୀଳ ହୋଇଥାଏ। ପ୍ରଦୂଷିତ ବାୟୁ ଅଟିଜିମ୍ ସ୍ପେକ୍ଟ୍ରମ୍ ଡିସଅର୍ଡର ଏବଂ ଏଡିଏଚ୍ଡି ଭଳି ସ୍ନାୟୁ ବିକାରର ବିପଦ ମଧ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି କରିପାରେ।
ଡିପ୍ରେସନ୍ ଏବଂ ଆତ୍ମହତ୍ୟାର ବିପଦ ମଧ୍ୟ ବଢୁଛି-
ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଗତ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ଧରି ପ୍ରଦୂଷଣର ଉଚ୍ଚ ସ୍ତର ଥିବା ଅଞ୍ଚଳରେ ରହୁଥିବା ଲୋକମାନେ ଡିପ୍ରେସନ୍, ଆତ୍ମହତ୍ୟା ଚିନ୍ତାଧାରା ବୃଦ୍ଧି ପାଉଛି। ପିଲାମାନେ ବିଶେଷ ଭାବରେ ବିପଦରେ ଅଛନ୍ତି କାରଣ ପ୍ରଦୂଷଣ ସେମାନଙ୍କର ବିକାଶଶୀଳ ମସ୍ତିଷ୍କ ଉପରେ ସିଧାସଳଖ ପ୍ରଭାବ ପକାଏ। ଏହା ଡିପ୍ରେସନ୍, ସ୍କିଜୋଫ୍ରେନିଆ, ବାଇପୋଲାର ଡିସଅର୍ଡର ଏବଂ ଆତ୍ମହତ୍ୟା ଚିନ୍ତାଧାରାର ଆଶଙ୍କା ବୃଦ୍ଧି କରେ।