ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଭାରତର ଅନେକ ରାଜ୍ୟ ବର୍ତ୍ତମାନ ପ୍ରବଳ ଗରମପ୍ରବାହ ଅନୁଭବ କରୁଛନ୍ତି। କିଛି ଅଞ୍ଚଳରେ ତାପମାତ୍ରା ୪୮ ରୁ ୫୦ ଡିଗ୍ରୀ ସେଲସିୟସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପହଞ୍ଚିଛି, ଯାହା ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନକୁ ଅସ୍ତବ୍ୟସ୍ତ କରୁଛି । ଏହି ସମୟରେ, ଦିଲ୍ଲୀ-ଏନସିଆରରେ ବର୍ଷା ସୁଖଦ ପାଗ ଆଣିଛି ଏବଂ ଗରମରୁ ସାମାନ୍ୟ ଆଶ୍ୱସ୍ତି ଆଣିଛି। କିନ୍ତୁ ଆପଣ କେବେ ଭାବିଛନ୍ତି କି ପ୍ରତିବର୍ଷ କେରଳରେ ମୌସୁମୀ କାହିଁକି ପ୍ରଥମେ ଆସେ ? କେଉଁ ପ୍ରାକୃତିକ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଆରବ ସାଗରରୁ ଆର୍ଦ୍ରତାଯୁକ୍ତ ପବନକୁ ପ୍ରଥମେ ଦକ୍ଷିଣ ଭାରତରେ ପହଞ୍ଚାଏ ? ପ୍ରକୃତରେ, ମୌସୁମୀ କେବଳ ବର୍ଷା ନୁହେଁ, ବରଂ ପବନର ଦିଗ, ତାପମାତ୍ରା ଏବଂ ଚାପରେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପରିବର୍ତ୍ତନର ଫଳାଫଳ। ଏହି କାରଣରୁ ଭାରତର କୃଷି, ଅର୍ଥନୀତି ଏବଂ ସାଧାରଣ ଜୀବନ ପାଇଁ ମୌସୁମୀକୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଏ।
କେରଳ କାହିଁକି ପ୍ରଥମ ଷ୍ଟପେଜ ?
ପ୍ରତିବର୍ଷ, ଦକ୍ଷିଣ-ପଶ୍ଚିମ ମୌସୁମୀ ପ୍ରଥମେ କେରଳରେ ପହଞ୍ଚେ। ଏହାର ମୁଖ୍ୟ କାରଣ ହେଉଛି ଏହାର ଭୌଗୋଳିକ ଅବସ୍ଥିତି। କେରଳ ଆରବ ସାଗର କୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ, ଏବଂ ମୌସୁମୀର ଆରବ ସାଗର ଶାଖା ପ୍ରଥମେ ଏହି ଉପକୂଳକୁ ଆଘାତ କରେ। ସମୁଦ୍ରରୁ ଆର୍ଦ୍ରତାଯୁକ୍ତ ପବନ କେରଳର ବାୟୁମଣ୍ଡଳକୁ ଶୀଘ୍ର ଆର୍ଦ୍ର କରିଥାଏ। ଏହି କାରଣରୁ ଏଠାରେ ପ୍ରଥମେ ବର୍ଷା ଆରମ୍ଭ ହୁଏ। ପାଣିପାଗ ବିଜ୍ଞାନୀ ମାନେ ମଧ୍ୟ କେରଳରେ ମୌସୁମୀର ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଆଗମନ ବିଷୟରେ ପୂର୍ବାନୁମାନ କରିଛନ୍ତି।
ପଶ୍ଚିମଘାଟର ଭୂମିକା କ'ଣ ?
କେରଳର ପୂର୍ବରେ ଅବସ୍ଥିତ ପଶ୍ଚିମଘାଟ ମୌସୁମୀକୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ କରିଥାଏ। ଯେତେବେଳେ ସମୁଦ୍ରରୁ ଆର୍ଦ୍ରତାଯୁକ୍ତ ପବନ ଏହି ଉଚ୍ଚ ପର୍ବତ ଗୁଡ଼ିକ ସହିତ ଧକ୍କା ହୁଏ, ସେତେବେଳେ ସେଗୁଡ଼ିକ ଉପରକୁ ଉଠିବା ଆରମ୍ଭ କରେ। ଅଧିକ ଉଚ୍ଚତାରେ ପହଞ୍ଚିବା ପରେ, ବାୟୁ ଥଣ୍ଡା ହୋଇ ମେଘ ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ। ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ଅରୋଗ୍ରାଫିକ୍ ବର୍ଷା କୁହାଯାଏ। ଏହି କାରଣରୁ ମୌସୁମୀ ଆରମ୍ଭ ହେବା ମାତ୍ରେ କେରଳ ଏବଂ କର୍ଣ୍ଣାଟକର ପଶ୍ଚିମ ଉପକୂଳବର୍ତ୍ତୀ ଅଞ୍ଚଳରେ ପ୍ରବଳ ବର୍ଷା ହୋଇଥାଏ।
