ଭୁବନେଶ୍ୱର,୧୦/୧୧ (ଅମ୍ବିକା ପ୍ରସାଦ ପଟ୍ଟନାୟକ):  ଚନ୍ଦକା କୁମାରଖୁଣ୍ଟିରେ ହାତୀଙ୍କ ପାଠଶାଳାରେ ଖୋଲିଛି ‘ଏଲିଫ୍ୟାଣ୍ଟ୍‌ ରେସ୍ତୋରାଁ’ । ମଣିଷଙ୍କ ପରି  ହାତୀମାନେ ପ୍ରତିଦିନ ମର୍ଣ୍ଣିଂୱାକ୍‌ କରୁଛନ୍ତି । ତା’ ସହିତ  ପାଠ ପଢ଼ୁଛନ୍ତି, ଖେଳକୁଦ ସାଙ୍ଗକୁ ବ୍ୟାୟାମ୍‌ ବି  କରୁଛନ୍ତି । ସେମାନଙ୍କୁ ପାଠ ପଢ଼ାଉଛନ୍ତି ଆସାମରୁ ଆସିଥିବା ଟ୍ରେନରଙ୍କ ସହ ଓଡ଼ିଆ ମାହୁନ୍ତ । ଆଉ ହାତୀଙ୍କ ଖାଇବା ପିଇବା ପାଇଁ ଖୋଲା ଯାଇଛି  ‘ଏଲିଫ୍ୟାଣ୍ଟ୍‌ ରେସ୍ତୋରାଁ’ । ଯେଉଁଠି ରୋଷେଇ ଘର ଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ହାତୀଙ୍କ ପାଇଁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର  ଖାଦ୍ୟ କୁଣ୍ଡ ଓ ପିଇବା ପାଣି କୁଣ୍ଡ ଆଦି ନିର୍ମାଣ  ହୋଇଛି । ସେଠାରେ ହାତୀ ଛୁଆ ଚନ୍ଦୁ,ସୀମା,  ଜଗା, ଉମା, କାହ୍ନା, ରାଧିକା ଓ କାର୍ତ୍ତିକ ମନଭରି  ଖିଆପିଆ କରି ବେଶ୍‌ ଖୁସିରେ ସମୟ ବିତାଉଛନ୍ତି ।

କେମିତି କଟୁଛି ଦିନ:

ଚନ୍ଦକା-ଡମପଡ଼ା ଅଭୟାରଣ୍ୟରେ  କୁମାରଖୁଣ୍ଟିରେ ହାତୀଙ୍କ ପାଠଶାଳାରେ ତାଲିମ  ନେଉଥିବା ୭ ହାତୀ ସକାଳ ୬ଟାରେ ପାଠଶାଳାରୁ  ବାହାରି ପଡ଼ୁଛନ୍ତି । ମଣିଷଙ୍କ ପରି ସେମାନେ ଜଙ୍ଗଲ  ଭିତରେ ୩/୪କିମି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମର୍ଣ୍ଣିଂୱାକ୍‌ କରୁଛନ୍ତି ।  ସେମାନଙ୍କ ଗୋଡ଼ରେ ଚେନ୍‌ ବନ୍ଧାଯାଉନି । ୭ ହାତୀଙ୍କ  ସାଙ୍ଗରେ ଯାଉଛନ୍ତି ୧୪ ମାହୁନ୍ତ । ମର୍ଣ୍ଣିଂୱାକ୍‌ କରିବା  ପରେ ସେମାନେ ପାଠଶାଳାକୁ ଫେରୁଛନ୍ତି । ସେଠାରେ  ଅଧଘଣ୍ଟାଏ ବିଶ୍ରାମ ନିଅନ୍ତି । ରେସ୍ତୋରାଁରେ ସକାଳ  ଜଳଖିଆରେ ସେମାନଙ୍କୁ କଦଳୀ, ନଡ଼ିଆ, କଦଳୀ ଗଛ,  ବତୁରା ହୋଇଥିବା ଗହମ ଖାଇବାକୁ ଦିଆଯାଇଥାଏ । 

ଜଳଖିଆ ଖାଇବା ପରେ ହାତୀମାନେ ଅଧଘଣ୍ଟା  ବିଶ୍ରାମ ନିଅନ୍ତି । ତା'ପରେ ସେମାନେ ବାହାରିପଡ଼ନ୍ତି  ଜଙ୍ଗଲ ଭିତରକୁ । ଜଙ୍ଗଲରେ ୭ରୁ ୮ କିମି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ  ଯାଇ ଡାଳପତ୍ର ଖାଇଥାନ୍ତି । ସେମାନଙ୍କ ସହିତ ମାହୁନ୍ତ,  ସହକାରୀ ମାହୁନ୍ତମାନ ଯାଇଥାନ୍ତି । ଅପରାହ୍ନ ପ୍ରାୟ  ସାଢ଼େ ୧୨ଟାରୁ ଗୋଟାଏ ହେଲେ ଫେରି ଆସନ୍ତି ।  କୁମାରଖୁଣ୍ଟି ଡ୍ୟାମରେ ମନଭରି ଗାଧୁଆପାଧୁଆ  କରିଥାନ୍ତି । ସେମାନଙ୍କୁ ମାହୁନ୍ତମାନେ ଘଷାଘଷି କରି  ଭଲରେ ଗାଧୋଇ ଦିଅନ୍ତି । ପ୍ରାୟ ଘଣ୍ଟାଏରୁ ଅଧିକ  ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଗାଧୋଇବା ପରେ ହାତୀମାନେ ପାଣିରୁ  ଉଠିଥାନ୍ତି । ସେଠାରୁ ପାଠଶାଳାକୁ ଫେରନ୍ତି । 

ପାଠଶାଳାକୁ ଫେରିବା ପରେ ସେମାନଙ୍କୁ  ରେସ୍ତୋରାଁରେ ରନ୍ଧା ହୋଇଥିବା ଖାଦ୍ୟ ଖାଇବାକୁ  ଦିଆଯାଇଥାଏ । ମଧ୍ୟାହ୍ନ ଭୋଜନରେ ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ  ମୁଗ, ଚାଉଳ, କୋଳଥ ଓ ପରିବା ମିଶାଇ ରନ୍ଧା ଯାଇଥାଏ । ସେଥିରେ ନଡ଼ିଆ, କଦଳୀ, ଗୁଡ଼  ପକାଇ ବଲ୍‌ କରାଯାଇଥାଏ । ସେହି ବଲ୍‌କୁ ହାତୀ ପାଟିରେ  ମାହୁନ୍ତମାନେ ଖୁଆଇ ଦେଇଥାନ୍ତି । ହାତୀମାନେ ମହାନନ୍ଦରେ  ତାକୁ ଖାଇଥାଆନ୍ତି । ଖାଇ ସାରିବା ପରେ ସେମାନେ ଅଧ ଘଣ୍ଟାଏ  ଫୁଟବଲ୍‌ ବା ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଖେଳ ଖେଳନ୍ତି । ଖେଳିସାରିବା ପରେ  ସେମାନେ ବ୍ୟାୟାମ କରନ୍ତି । ତା'ପରେ ଜଙ୍ଗଲରୁ ସାଙ୍ଗରେ ଧରି  ଆସିଥିବା ଡାଳପତ୍ର ଖାଇଥାନ୍ତି । ରାତିରେ ବିଶ୍ରାମାଗାରକୁ ଯାଇ  ବିଶ୍ରାମ ନେଇଥାନ୍ତି । ପ୍ରତିଦିନ ଗୋଟିଏ ହାତୀ ୬ କେଜି ଗହମ,  ୫ କେଜି ଚାଉଳ, ୧ କେଜି ମୁଗ, ୧ କେଜି କୋଳଥ, ୪ଟି  ନଡ଼ିଆ, ୨ରୁ ୩ କେଜି ପରିବା ଓ ୫୦୦ ଗ୍ରାମ ଗୁଡ଼ ଖାଇଥାନ୍ତି । 

ଡିଏଫ୍‌ଓ ବିନୋଦ ଆଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କ କହିବା ଅନୁଯାୟୀ, ତାଲିମ  ନେଇ ସାରିବା ପରେ ଏହି ହାତୀଙ୍କୁ ଜଙ୍ଗଲ ଜଗିବା କାର୍ଯ୍ୟରେ  ନିୟୋଜିତ କରାଯିବ । ଅମାନିଆ ହାତୀଙ୍କୁ ଘଉଡ଼ାଇବା ସହ  କାଠ ଚୋରଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଏମାନେ ଜଙ୍ଗଲରୁ ତଡ଼ିବେ । ଏଥିସହ  ପର୍ଯ୍ୟଟକମାନଙ୍କୁ ପିଠିରେ ବସାଇ ବୁଲାଇବା କାର୍ଯ୍ୟରେ ଏମାନଙ୍କୁ  ନିୟୋଜିତ କରାଯିବ । ଯାହାଫଳରେ ବନ ବିଭାଗର ରାଜସ୍ୱ  ବଢ଼ିବ । ଏଥିସହ ରାଜ୍ୟର ବିଭିନ୍ନ ଜଙ୍ଗଲରେ ହିଂସ୍ର ହେଉଥିବା  ହାତୀମାନଙ୍କୁ ଟ୍ରାଙ୍କୁଲାଇଜ କରିବା କାମରେ ଏହି ତାଲିମପ୍ରାପ୍ତ  ହାତୀମାନଙ୍କ ସହାୟତା ନିଆଯିବ ।

ସୂଚନା ଥାଉକି, ୨୦୨୪ ମାର୍ଚ୍ଚ ୬ରୁ ଚନ୍ଦକା କୁମାରଖୁଣ୍ଟି  ଠାରେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା ଏହି ହାତୀ ପାଠଶାଳାକୁ ଶିମିଳିପାଳ  ଜେନାବିଲିରୁ ‘ଜଗା’, ରାଉରକେଲାରୁ ‘ସୀମା’, କପିଳାସରୁ  ‘ଚନ୍ଦୁ’, ‘କାର୍ତ୍ତିକ’ ଓ ‘ଉମା’, କେନ୍ଦୁଝରରୁ ‘କାହ୍ନା’ ଓ ନର୍ଲାରୁ  ‘ରାଧିକା’ ହାତୀ ଏଠାକୁ ଆସି ପାଠ ପଢ଼ୁଛନ୍ତି । ଏହି ସବୁ  ହାତୀମାନେ ଛୁଆଟି ବେଳୁ ବିଭିନ୍ନ ଜଙ୍ଗଲରେ ଖାତ କିମ୍ବା କୂଅରେ  ଖସିପଡ଼ି ମଣିଷଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଉଦ୍ଧାର ହେବାପରେ ମା’ ସମେତ ପଲ  ଆଉ ଗ୍ରହଣ କରି ନଥାନ୍ତି । ବନ କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଉଦ୍ଧାର ହୋଇ  ଏହିଭଳି ଏଲିଫ୍ୟାଣ୍ଟ୍‌ ରେସ୍କ୍ୟୁ ସେଣ୍ଟରରେ ରହିଥାନ୍ତି । ସେଠାରୁ  ଏମାନଙ୍କୁ ଆଣି ଚନ୍ଦକା କୁମାରଖୁଣ୍ଟିସ୍ଥିତ ହାତୀ ପାଠଶାଳାରେ  କୁମ୍‌କୀ ତାଲିମ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଉଛି ।