ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୦୬/୦୩; ନେପାଳ ନିର୍ବାଚନର ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଟ୍ରେଣ୍ଡ ଆସିଛି । ବାଲେନ ଶାହଙ୍କ ସପକ୍ଷରେ ଲହର ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଛି । ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଧାରାରେ ତାଙ୍କ ଦଳ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ପାର୍ଟି (ବିପିଏସ) ଆଗୁଆ ରହିଛି । ଦେଶରେ ପୁରୁଣା ଦଳର ସ୍ଥିତି ଗୁରୁତର ରହିଛି । ବାଲେନ ଶାହଙ୍କ ଝଡରେ ପୁରୁଣା ଦଳ ଏକପ୍ରକାର ଉଭାନ ରହିଛି । ନେପାଳ ସାଧାରଣ ନିର୍ବାଚନରେ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଧାରା ପରିବର୍ତ୍ତନଶୀଳ ରାଜନୈତିକ ଦୃଶ୍ୟପଟର ସଙ୍କେତ ଦେଇଛି । ବାଲେନ ଶାହଙ୍କ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଅଗ୍ରଣୀ ସହିତ ପାରମ୍ପରିକ ଦଳକୁ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ କରିଥିବା ପରି ମନେ ହେଉଛି । ପ୍ରାୟ ୬୦ ପ୍ରତିଶତ ଭୋଟରଙ୍କ ସହିତ କେପି ଶର୍ମା ଓଲି ଏବଂ ଗଗନ ଥାପାଙ୍କ ଭଳି ହେବିୱେଟ୍ ନେତାମାନେ ନିର୍ବାଚନ ମୈଦାନରେ ଅଛନ୍ତି । ନିର୍ବାଚନ ଦୁର୍ନୀତି ଏବଂ ବ୍ୟବସ୍ଥାଗତ ପରିବର୍ତ୍ତନ ପ୍ରମୁଖ ପ୍ରସଙ୍ଗ ଥିଲା । ଜେନ-ଜେଡଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଉଠାଯାଇଥିବା ପ୍ରମୁଖ ପ୍ରସଙ୍ଗଗୁଡିକ ହେଉଛି ଦୁର୍ନୀତି ବିରୋଧୀ ଅଭିଯାନ, ସୁଶାସନ, ପରିବାରବାଦର ଅନ୍ତ, ରାଜନୈତିକ ନେତୃତ୍ୱର ପିଢିଗତ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଇତ୍ୟାଦି ।
ଗୁରୁବାର ନେପାଳରେ ଭୋଟ୍ ଗ୍ରହଣ ହୋଇଥିଲା । କେପି ଶର୍ମା ଓଲିଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱାଧୀନ ମେଣ୍ଟ ସରକାରଙ୍କୁ ଭାଙ୍ଗି ଦେଇଥିବା ହିଂସାତ୍ମକ ଜେନ୍-ଜେଡ ବିରୋଧ ପ୍ରଦର୍ଶନ ପରେ ଏହା ଦେଶର ପ୍ରଥମ ସାଧାରଣ ନିର୍ବାଚନ । ଏହି ନିର୍ବାଚନରେ ଦୁର୍ନୀତି ଏକ ପ୍ରମୁଖ ପ୍ରସଙ୍ଗ ଥିଲା । ରାଜନୈତିକ ଭାବରେ ଅସ୍ଥିତ ହିମାଳୟ ରାଷ୍ଟରେ ଏକ ସ୍ଥିର ସରକାର ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିବା ପାଇଁ ଭାରତ ନିର୍ବାଚନକୁ ନିକଟରୁ ଅନୁସରଣ କରୁଛି । ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ମୁଖପାତ୍ର ରଣଧୀର ଜୈସ୍ୱାଲ କହିଛନ୍ତି, ''ଗତବର୍ଷ ଅସାଧାରଣ ପରିସ୍ଥିତି ସତ୍ତୱେ ଏହି ନିର୍ବାଚନର ସଫଳ ପରିଚାଳନା ପାଇଁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ସୁଶୀଳା କାର୍କି, ସରକାର ଏବଂ ନେପାଳ ଜନସାଧାରଣ ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ଅଂଶୀଦାରମାନଙ୍କୁ ଅଭିନନ୍ଦନ ଜଣାଉଛୁ ।''
ରାପର ବାଲେନଙ୍କ ଝଡ- କାଠମାଣ୍ଡୁର ମେୟର ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ପୂର୍ବତନ ରାପର୍ ବାଲେନ୍ ଶାହଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପାର୍ଟି ଭଲ ଆରମ୍ଭ କରିଛି । ୨ଟି ବୃହତ ରାଜନୈତିକ ଦଳ ନେପାଳୀ କଂଗ୍ରେସ ପାର୍ଟି ଏବଂ ନେପାଳ କମ୍ୟୁନିଷ୍ଟ ପାର୍ଟି ପାଇଁ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି । ୨୦୨୨ ମସିହାରେ ଗଠିତ ଆରଏସପି ନିର୍ବାଚନ ପ୍ରଚାର ସମୟରେ ଯଥେଷ୍ଟ ସମର୍ଥନ ପାଇଛି । ଶାହଙ୍କୁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ପଦ ପାଇଁ ଦୃଢ ଦାବିଦାର ଭାବେ ବିବେଚନା କରାଯାଉଛି । ନେପାଳରେ ମୋଟ୍ ୧୮.୯ କୋଟି ଭୋଟର ଅଛନ୍ତି . ୨୭୫ ଆସନେର ଭୋଟ ଗ୍ରହଣ ହୋଇଛି ।
ଏହା ବି ପଢନ୍ତୁ...ଏଡିଆର୍ ରିପୋର୍ଟ: ୨୦୨୪-୨୦୨୫ରେ ବିଜେପି ଆୟ ୬,୭୬୯ କୋଟି, କଂଗ୍ରେସଠାରୁ ପ୍ରାୟ ୭ ଗୁଣା ଅଧିକ
ଖବର ସରବରାଦ ସଂସ୍ଥା ପିଟିଆଇ ଅନୁଯାୟୀ, ନେପାଳରେ ଭୋଟରଙ୍କ ମତଦାନ ପ୍ରାୟ ୬୦ ପ୍ରତିଶତ ଥିଲା । କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ମୁଖ୍ୟ ନିର୍ବାଚନ କମିଶନର ରାମ ପ୍ରସାଦ ଭଣ୍ଡାରୀ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ପ୍ରତିନିଧି ସଭା ନିର୍ବାଚନ ଶାନ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ଉତ୍ସାହର ସହିତ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଛି । ବର୍ତ୍ତମାନ ସୁଦ୍ଧା ୬୧ ଆସନରେ ଗଣନା ଚାଲିଛି । ବାଲେନଙ୍କ ଦଳ ଏହି ଆସନରୁ ୫୨ଟି ସିଟରେ ଆଗୁଆ ରହିଛି । ନେପାଳୀ କଂଗ୍ରେସ ୫ଟି ଆସନ ଏବଂ ୟୁଏମଏଲ ୪ଟିରେ ଆଗରେ ଅଛି । ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଟ୍ରେଣ୍ଡ ଅନୁସାରେ ଓଲି ମଧ୍ୟ ପଛରେ ପଡି ସାରିଛନ୍ତି । ଏହାଛଡା ଅନେକ ବଡ଼ ବଡ ମହାରଥୀ ପଛରେ ପଡିଛନ୍ତି ।
ନିର୍ବାଚନ କମିଶନଙ୍କ ତଥ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ, ମୋଟ ୧୦, ୯୬୭ ମତଦାନ କେନ୍ଦ୍ର ଏବଂ ୨୩,୧୧୨ ମତଦାନ କେନ୍ଦ୍ର ଥିଲା । ୬୫ ରାଜନୈତିକ ଦଳ ନିର୍ବାଚନରେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ଗତ ୧୮ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ନେପାଳରେ ୧୪ ଥର ସରକାର ପରିବର୍ତ୍ତନ ହୋଇଛି । ଯାହା ହିମାଳୟ ଦେଶର ରାଜନୈତିକ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ଦୁର୍ବଳତାକୁ ପ୍ରତିଫଳିତ କରୁଛି ।
