ଯେତେବେଳେ ମସ୍ତିଷ୍କକୁ ରକ୍ତ ପ୍ରବାହ ବନ୍ଦ ହୋଇଯାଏ , ମସ୍ତିଷ୍କରେ ଅମ୍ଳଜାନ ଏବଂ ପୋଷକ ତତ୍ତ୍ୱ ପହଞ୍ଚିପାରି ନଥାଏ ଏବଂ ଷ୍ଟ୍ରୋକ୍ ହୁଏ। କିଛି ମିନିଟ୍ ମଧ୍ୟରେ ମସ୍ତିଷ୍କ କୋଷଗୁଡ଼ିକ ମରିଯିବା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଯାଏ । ତେଣୁ କୁହାଯାଏ ଯେ ଷ୍ଟ୍ରୋକ୍ ସମୟରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ସେକେଣ୍ଡ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ। ବିଶ୍ୱବ୍ୟାପୀ ମୃତ୍ୟୁର ପ୍ରମୁଖ କାରଣ ମଧ୍ୟରୁ ଷ୍ଟ୍ରୋକ୍ ହେଉଛି ଗୋଟିଏ। ତଥାପି, ଭଲ ଖବର ହେଉଛି ଯଦି ଲକ୍ଷଣଗୁଡ଼ିକୁ ଶୀଘ୍ର ଚିହ୍ନଟ କରାଯାଏ ଏବଂ ତୁରନ୍ତ ଚିକିତ୍ସା କରାଯାଏ, ତେବେ ଜୀବନ ରକ୍ଷା କରାଯାଇପାରିବ ଏବଂ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତି ସାଧାରଣ ଜୀବନକୁ ଫେରିପାରିବେ।
ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ ଷ୍ଟ୍ରୋକର ଲକ୍ଷଣଗୁଡ଼ିକୁ ଚିହ୍ନଟ କରିବା ପାଇଁ FAST ଶବ୍ଦଟି ପ୍ରଚଳନ କରିଛନ୍ତି। ପ୍ରତ୍ୟେକ ଅକ୍ଷରର ଏକ ଭିନ୍ନ ଅର୍ଥ ଅଛି। ପ୍ରଥମ ଅକ୍ଷର F ବା ଫେସ୍ । ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ହସିବାକୁ କୁହନ୍ତୁ। ଯଦି ମୁହଁର ଗୋଟିଏ ପାର୍ଶ୍ୱ ଝୁଲୁଥାଏ କିମ୍ବା ନିଷ୍କ୍ରିୟ ଦେଖାଯାଏ, ତେବେ ସତର୍କ ରୁହନ୍ତୁ। ଦ୍ୱିତୀୟଟି ହେଉଛି A ବା ଆର୍ମ। ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ଉଭୟ ହାତ ଉଠାଇବାକୁ କୁହନ୍ତୁ। ଯଦି ଗୋଟିଏ ହାତ ଖସିଯାଏ କିମ୍ବା ଦୁର୍ବଳ ଅନୁଭବ ହୁଏ, ତେବେ ଏହା ଷ୍ଟ୍ରୋକର ଲକ୍ଷଣ ହୋଇପାରେ।
S ର ଅର୍ଥ ହେଉଛି କଥା। ଯଦି ଆପଣ କହିବାରେ ଅସୁବିଧା ଅନୁଭବ କରନ୍ତି କିମ୍ବା ଆପଣଙ୍କ ଶବ୍ଦଗୁଡ଼ିକ ଅସ୍ପଷ୍ଟ ହୁଏ, ତେବେ ଏହା ମଧ୍ୟ ଏକ ଚେତାବନୀ। T ର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ସମୟ। ଏହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଯେ, ଥରେ ଆପଣ ଷ୍ଟ୍ରୋକର ଲକ୍ଷଣଗୁଡ଼ିକୁ ଚିହ୍ନି ପାରିଲେ, ଗୋଟିଏ ସେକେଣ୍ଡ ମଧ୍ୟ ନଷ୍ଟ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ ।
ଯଦି ଷ୍ଟ୍ରୋକର ଚିକିତ୍ସା ଶୀଘ୍ର ଆରମ୍ଭ କରାଯାଏ, ତେବେ ବ୍ୟକ୍ତି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସୁସ୍ଥ ହୋଇପାରିବେ। ତଥାପି, ଯଦି ଚିକିତ୍ସା ବିଳମ୍ବ ହୁଏ, ତେବେ ମସ୍ତିଷ୍କର କିଛି ଅଂଶ ସ୍ଥାୟୀ ଭାବରେ କ୍ଷତିଗ୍ରସ୍ତ ହୋଇପାରେ। ଷ୍ଟ୍ରୋକର ପ୍ରଥମ କିଛି ଘଣ୍ଟା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ।
ଆପଣ ଆପଣଙ୍କ ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନରେ କିଛି କାମ କରି ଷ୍ଟ୍ରୋକର ବିପଦକୁ ଯଥେଷ୍ଟ ହ୍ରାସ କରିପାରିବେ । ଯେପରିକି ଲୁଣ ଏବଂ ତେଲ ଖାଇବା ତମ୍ କରନ୍ତୁ, ତାଜା ଫଳ, ପନିପରିବା ଏବଂ ଶସ୍ୟ ଖାଆନ୍ତୁ, ପ୍ରତିଦିନ ୩୦ ମିନିଟ୍ ଚାଲନ୍ତୁ କିମ୍ବା ହାଲୁକା ବ୍ୟାୟାମ କରନ୍ତୁ । ଧୂମପାନ ଏବଂ ମଦ୍ୟପାନ ପରିହାର କରନ୍ତୁ ଏବଂ ଚାପ ଠାରୁ ଦୂରେଇ ରୁହନ୍ତୁ। ରକ୍ତଚାପ ଏବଂ ଶର୍କରା ସ୍ତର ପାଇଁ ନିୟମିତ ଭାବରେ ଚିକିତ୍ସା କରାନ୍ତ।