ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୩୦/୦୯: ଦୁର୍ଗମ ଅଞ୍ଚଳ ଏବଂ ଆଦିବାସୀ ଗାଁଗୁଡ଼ିକର ବିକାଶରେ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପ୍ରତିବନ୍ଧକ ଭାବରେ ଦେଖାଯାଉଥିବା ନକ୍ସଲବାଦକୁ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ୩୧ ମାର୍ଚ୍ଚ, ୨୦୨୬ ସୁଦ୍ଧା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ମୂଳପୋଛ କରିଦେବା ପାଇଁ ଦାବି କରୁଛନ୍ତି। ଗୃହ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ଏହି ଦାବି ଡିଷ୍ଟ୍ରିକ୍ସ ରିଜର୍ଭ ଗାର୍ଡ (ଡିଆର୍ଜି) ଉପରେ ଆଧାର କରି କରୁଛି, ଯାହା ବାମପନ୍ଥୀ ଉଗ୍ରବାଦ, ବିଶେଷକରି ମାଓବାଦୀ ବିଦ୍ରୋହ ବିରୋଧରେ ଅଭିଯାନର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସ୍ଥାନରେ ଅଛି।
ମାଓବାଦକୁ ଦୂର କରିବାରେ ଡିଆର୍ଜି ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିଛି। ଏହା ଗତ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଗେମ୍ ଚେଞ୍ଜର ପ୍ରମାଣିତ ହୋଇଛି। ଡିଆର୍ଜି କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ସହାୟତାରେ, ସୁରକ୍ଷା ବାହିନୀ ଗତ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଏନକାଉଣ୍ଟରରେ ଅନେକ ପ୍ରମୁଖ ମାଓ ନେତାଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରିଛନ୍ତି। ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବା ଜିଲ୍ଲା ରିଜର୍ଭ ଗାର୍ଡ ଫୋର୍ସ ବିଷୟରେ, ଏହାକୁ କିପରି ନିଯୁକ୍ତି କରାଯାଏ ଏବଂ ଏହା କିପରି ମାଓବାଦୀଙ୍କ ପାଇଁ ବିପଦ ପାଲଟିଛି...
କ'ଣ ଏହି ଡିଆର୍ଜି?
ନକ୍ସଲ ଅଞ୍ଚଳରେ, ଡିଆର୍ଜି ହେଉଛି ଡିଷ୍ଟ୍ରିକ୍ଟ ରିଜର୍ଭ ଗାର୍ଡ। ଏହା ବିଶେଷ ଭାବରେ ମାଓବାଦୀ (ନକ୍ସଲ)ଙ୍କୁ ମୁକାବିଲା କରିବା ପାଇଁ ଗଠିତ ହୋଇଥିଲା। ଏହା ନକ୍ସଲ ପ୍ରଭାବିତ ଅଞ୍ଚଳରେ ନିୟୋଜିତ ଏକ ସୁରକ୍ଷା ବାହିନୀ, ଯାହା ନକ୍ସଲବାଦ ବିରୁଦ୍ଧରେ ଲଢ଼େଇରେ ସ୍ଥାନୀୟ ପୋଲିସ ବାହିନୀକୁ ସହାୟତା କରେ, ପାଟ୍ରୋଲିଂ କରେ ଏବଂ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଅପରେସନ୍ କରେ।
ଏଥିରେ କେମିତି ହୁଏ ନିଯୁକ୍ତି?
ଜିଲ୍ଲା ରିଜର୍ଭ ଗାର୍ଡ ପାଇଁ ନିଯୁକ୍ତି ପ୍ରକ୍ରିୟା ଅନ୍ୟ ସୁରକ୍ଷା ବାହିନୀ ଅପେକ୍ଷା ଯଥେଷ୍ଟ ଭିନ୍ନ। ସ୍ଥାନୀୟ ଆଦିବାସୀ ଯୁବକମାନଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତି ଦିଆଯାଏ କାରଣ ସେମାନଙ୍କର ଭୂଭାଗ ଏବଂ ଜଙ୍ଗଲ ବିଷୟରେ ଗଭୀର ଜ୍ଞାନ ଥାଏ। ଆତ୍ମସମର୍ପଣ କରିଥିବା ପୂର୍ବତନ ନକ୍ସଲବାଦୀମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଏଥିରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରାଯାଇଛି। ଅନେକ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ସୁରକ୍ଷା ବାହିନୀ ଡିଆର୍ଜିରେ ଯୋଗ ଦେଇଥିବା ଆତ୍ମସମର୍ପଣ କରିଥିବା ପୂର୍ବତନ ମାଓବାଦୀଙ୍କ ସହାୟତାରେ ଅନେକ ବଡ଼ ଅପରେସନ୍ କରିଛନ୍ତି।
ମାଓବାଦୀଙ୍କ ବିରୋଧରେ ଅଭିଯାନର ଆଗଧାଡ଼ିରେ ଥିବା ଅନେକ ଡିଆର୍ଜି ସୈନିକ ନିଜ ଜୀବନ ବଳିଦାନ ଦେଇଛନ୍ତି। ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୫ ରେ ଆଠ ଜଣ ଜିଲ୍ଲା ରିଜର୍ଭ ଗାର୍ଡ ସୈନିକଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିଲା। ପୂର୍ବରୁ, ୨୦୨୩ ରେ, ଛତିଶଗଡ଼ର ବିଜାପୁରରେ ଏକ ଆକ୍ରମଣରେ ୧୦ ଜଣ ଡିଆର୍ଜି ସୈନିକଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିଲା। ଡିଆର୍ଜି ଅନେକ ସଫଳ ଅପରେସନ୍ କରିଛି, କିନ୍ତୁ ଏହା ସୁରକ୍ଷା ବିପଦ (ଆଇଇଡି ଆକ୍ରମଣ, ପଛରୁ ଟାର୍ଗେଟ୍ କରାଯିବା) ଏବଂ କିଛି ମାନବାଧିକାର/ନକଲି ଏନକାଉଣ୍ଟରର ଅଭିଯୋଗର ମଧ୍ୟ ସମ୍ମୁଖୀନ ହୋଇଛି।
କେମିତି ଗେମ୍ ଚେଞ୍ଜର ପ୍ରମାଣିତ ହୋଇଛି ଡିଆର୍ଜି?
ଯଦିଓ ଡିଆର୍ଜି ଅନେକ ଅଭିଯୋଗର ସମ୍ମୁଖୀନ ହୋଇଛି, ତଥାପି ସୁରକ୍ଷା ଅଧିକାରୀମାନେ ଏହାକୁ ଏକ ଗେମ୍ ଚେଞ୍ଜର ଭାବେ ଦେଖୁଛନ୍ତି। ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକ ଏବଂ ଆତ୍ମସମର୍ପଣ କରିଥିବା ମାଓବାଦୀମାନଙ୍କର ଦୂରଦୂରାନ୍ତର ଗାଁ ଏବଂ ଜଙ୍ଗଲ ବିଷୟରେ ଘନିଷ୍ଠ ଜ୍ଞାନ ଥିବାରୁ, ସେମାନେ ଅନ୍ୟ ସୁରକ୍ଷା ବାହିନୀ ତୁଳନାରେ ମାଓବାଦୀଙ୍କ ସହିତ ଲଢ଼ିବାରେ ଅଧିକ ପାରଙ୍ଗମ। ନକ୍ସଲ ପ୍ରଭାବିତ ଛତିଶଗଡ଼ରେ, ଡିଷ୍ଟ୍ରିକ୍ଟ ରିଜର୍ଭ ଗାର୍ଡ (ଡିଆର୍ଜି) ୨୦୨୫ ମସିହାରେ ଅନେକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅପରେସନ୍ କରିଥିଲା।
ଅପରେସନ୍ ବ୍ଳାକ ଫରେଷ୍ଟ:
୨୧ ଏପ୍ରିଲରୁ ୧୧ ମଇ, ୨୦୨୫ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ଡିଆରଜି, ସିଆରପିଏଫ ଏବଂ କୋବ୍ରାର ମିଳିତ ବାହିନୀ ଛତିଶଗଡ଼-ତେଲେଙ୍ଗାନା ସୀମାର କରଗୁଟ୍ଟାଲୁ ପାହାଡ଼ରେ ଅପରେସନ ବ୍ଲାକ ଫରେଷ୍ଟ ଚଳାଇଥିଲେ। ଏଥିରେ ଜଣେ ଶୀର୍ଷ କମାଣ୍ଡର ସମେତ ୩୧ ଜଣ ନକ୍ସଲ ନିହତ ହୋଇଥିଲେ। ସୁରକ୍ଷା ବାହିନୀ ୪୫୦ ଆଇଇଡି, ଦୁଇ ଟନ୍ ବିସ୍ଫୋରକ, ଅନେକ ରାଇଫଲ୍ ଏବଂ ଗୁଳିଗୋଳା ଜବତ କରିଥିଲେ।
