ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ନିର୍ବାଚନ କମିଶନ (ଇସି) ସୋମବାର ଆଉ ୪୭୬ଟି ପଞ୍ଜିକୃତ କିନ୍ତୁ ଅଣସ୍ୱୀକୃତିପ୍ରାପ୍ତ ରାଜନୈତିକ ଦଳକୁ ରଦ୍ଦ କରିବାକୁ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଆରମ୍ଭ କରିଛନ୍ତି । ଏହା ପୂର୍ବରୁ ନିର୍ବାଚନ ଆଇନ ଏବଂ ନିୟମ ପାଳନ କରି ନଥିବା ୩୩୪ଟି ଦଳକୁ ନିର୍ବାଚନ ଆୟୋଗ ରଦ୍ଦ କରିଥିଲେ । ନିର୍ବାଚନ ଆୟୋଗ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଦ୍ୱିତୀୟ ତାଲିକାରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ୪୭୬ଟି ଦଳ ଦେଶର ବିଭିନ୍ନ ରାଜ୍ୟ ଏବଂ କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳର । ରାଜ୍ୟ ଏବଂ କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳର ମୁଖ୍ୟ ନିର୍ବାଚନ ଅଧିକାରୀ (ସିଇଓ)ମାନଙ୍କୁ ଏହି ଦଳଗୁଡ଼ିକୁ କାରଣ ଦର୍ଶାଅ ନୋଟିସ୍ ଜାରି କରିବାକୁ ଏବଂ ଶୁଣାଣି ପରେ ହିଁ ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦିଆଯାଇଛି।
ଏଥିରେ ସର୍ବାଧିକ ସଂଖ୍ୟକ ଦଳ ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶ (୧୨୧), ମହାରାଷ୍ଟ୍ର (୪୪), ତାମିଲନାଡୁ (୪୨) ଏବଂ ଦିଲ୍ଲୀ (୪୧)ର ବୋଲି ଜଣାପଡ଼ିଛି । ଚଳିତ ବର୍ଷ ନିର୍ବାଚନ ହେବାକୁ ଥିବା ବିହାରରେ ୧୫ଟି ଦଳକୁ ତାଲିକାରୁ ବାଦ ଦେବା ପ୍ରକ୍ରିୟା ଚାଲିଛି । ୨୦୦୧ ମସିହାରୁ ନିର୍ବାଚନ କମିଶନ ଏହିପରି ନିଷ୍କ୍ରିୟ ଦଳଗୁଡ଼ିକୁ ୩ରୁ ୪ ଥର ରଦ୍ଦ କରିଛନ୍ତି । ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ ପୂର୍ବରୁ ରାଜନୈତିକ ଦଳଗୁଡ଼ିକର ମାନ୍ୟତା ରଦ୍ଦ କରିବା ପାଇଁ କମିଶନଙ୍କୁ ବାରଣ କରିଥିଲେ । ପରେ ନିର୍ବାଚନ କମିଶନ 'ତାଲିକାଭୁକ୍ତ' କରିବାର ପଦ୍ଧତି ଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି । ତାଲିକାଭୁକ୍ତ ଦଳଗୁଡ଼ିକ ଚାହିଁଲେ ପୁନର୍ବାର ସାମିଲ ହୋଇପାରିବେ । କିଛି ଦଳ ପୂର୍ବରୁ ଆୟକର ଆଇନ ଏବଂ ମନି ଲଣ୍ଡରିଂ ଆଇନ ଉଲ୍ଲଂଘନ କରୁଥିବା ଅଭିଯୋଗ ହୋଇଥିଲା ।
ଦେଶର ସମସ୍ତ ଜାତୀୟ, ରାଜ୍ୟ ଏବଂ ଅପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ରାଜନୈତିକ ଦଳ ଲୋକ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ ଆଇନ, ୧୯୫୧ର ଧାରା ୨୯A ଅନୁଯାୟୀ ପଞ୍ଜିକୃତ। ପଞ୍ଜିକରଣ ପରେ, ସେମାନେ ଟିକସ ଛାଡ଼ ଭଳି ସୁବିଧା ପାଆନ୍ତି । ଅଧିକାରୀଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ, ଏହି ଅଭିଯାନ ରାଜନୈତିକ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ସ୍ବଚ୍ଛ କରିବା ପାଇଁ ଚାଲିଛି । ଏହା ଜରିଆରେ ସେହି ଦଳଗୁଡ଼ିକୁ ହଟାଯାଉଛି ଯେଉଁ ଦଳଗୁଡ଼ିକ ୨୦୧୯ ପରଠାରୁ ଲୋକସଭା, ବିଧାନସଭା କିମ୍ବା ଉପ-ନିର୍ବାଚନରେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିନାହାନ୍ତି ।
