ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୧୭/୦୫; ସିନ୍ଧୁ ଜଳ ଚୁକ୍ତିନାମାକୁ ନେଇ ଭାରତ ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନ ମଧ୍ୟରେ ପୁଣି ଉତ୍ତେଜନା ବଢିଛି । ଭାରତ ଶନିବାର ଏକ ତଥାକଥିତ ମଧ୍ୟସ୍ଥତା କୋର୍ଟ ଦ୍ୱାରା ମେ' ୧୫ ରାୟକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରତ୍ୟାଖାନ କରିଛି । ଭାରତ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛି ଯେ, ଏହା ବେଆଇନ ଭାବେ ଗଠିତ ସଂସ୍ଥାକୁ ସ୍ୱୀକୃତି ଦିଏ ନାହିଁ । ସିନ୍ଧୁ ଜଳ ଚୁକ୍ତିନାମା ସ୍ଥଗିତ ରଖିବାର ନିଷ୍ପତ୍ତି ବଳବତ୍ତର ରହିଛି । କୌଣସି ମଧ୍ୟସ୍ଥତା ଟ୍ରିବ୍ୟୁନାଲ, ବିଶେଷକରି ଯାହାର ଆଇନ ଦୃଷ୍ଟିରେ କୌଣସି ଅସ୍ତିତ୍ୱ ନାହିଁ, ଭାରତର ସାର୍ବଭୌମ ଅଧିକାର ଅଧୀନରେ ନିଆଯାଇଥିବା କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନର ବୈଧତା ଯାଞ୍ଚ କରିବାର ଅଧିକାର ନାହିଁ ବୋଲି କହିଛନ୍ତି ବୈଦେଶିକ ବ୍ୟାପାର ମୁଖପାତ୍ର ରଣଧୀର ଜୈସ୍ୱାଲ ।
ମେ ୧୫ ତାରିଖରେ, ବେଆଇନ ଭାବେ ଗଠିତ ମଧ୍ୟସ୍ଥତା କୋର୍ଟ ସର୍ବାଧିକ ଜଳଭଣ୍ଡାର କ୍ଷେତ୍ର ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଏକ ପରସ୍କାର ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲା । ଭାରତ ଏହି ପୁରସ୍କାରକୁ ପ୍ରତ୍ୟାଖାନ କରିଛି । ମଧ୍ୟସ୍ଥତା କୋର୍ଟ ଦ୍ୱାରା ଜାରି ହୋଇଥିବା ଯେକୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟପନ୍ଥା କିମ୍ବା ପୁରସ୍କାର ଅବୈଧ । ସିନ୍ଧୁ ଜଳ ଚୁକ୍ତିନାମାକୁ ସ୍ଥଗିତ ରଖିବାର ଭାରତର ନିଷ୍ପତ୍ତି ବଳବତ୍ତର ରହିଛି ବୋଲି କହିଛନ୍ତି ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ମୁଖପାତ୍ର । ଭାରତ ଜୁନ୍ ମାସରେ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଥିଲା ଯେ, ଏହି ମଧ୍ୟସ୍ଥତା ସଂସ୍ଥା ଗଠନ ସିନ୍ଧୁ ଦଳ ଚୁକ୍ତିନାମାର ଉଲ୍ଲଂଘନ ।
ଏହା ବି ପଢନ୍ତୁ...Bulldozer Action: ବଙ୍ଗରେ ଶୁଭେନ୍ଦୁ ସରକାରଙ୍କ ବୁଲ୍ଡୋଜର ଆକ୍ସନ, ହାୱଡା ଷ୍ଟେସନ୍ ବାହାରେ ଜବରଦଖଲ ଉଚ୍ଛେଦ
ପାକିସ୍ତାନ କ'ଣ କଲା ? ୨୦୧୬ ମସିହାରେ, ପାକିସ୍ତାନ ବିଶ୍ୱ ବ୍ୟାଙ୍କ ସହିତ ଯୋଗାଯୋଗ କରିଥିଲା ଏବଂ ଏକ ମଧ୍ୟସ୍ଥତା କୋର୍ଟ ପ୍ରତିଷ୍ଠା ପାଇଁ ଦାବି କରିଥିଲା। ଭାରତ ଚାହୁଁଥିଲା ଯେ ଚୁକ୍ତିନାମାରେ ଉଲ୍ଲେଖ ଥିବା ଅନୁଯାୟୀ ଏହି ମାମଲାକୁ ଜଣେ "ନିରପେକ୍ଷ ବିଶେଷଜ୍ଞ" ମାଧ୍ୟମରେ ସମାଧାନ କରାଯାଉ। ତଥାପି, ୨୦୨୨ ମସିହାରେ, ବିଶ୍ୱ ବ୍ୟାଙ୍କ ଏକ ନିରପେକ୍ଷ ବିଶେଷଜ୍ଞ ଏବଂ ଏକ ମଧ୍ୟସ୍ଥତା କୋର୍ଟ ଉଭୟଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତ କରିଥିଲା ।
ଭାରତ ମତ କ'ଣ ଥିଲା ? ଭାରତ ଆରମ୍ଭରୁ କହି ଆସୁଛି ଯେ, ମଧ୍ୟସ୍ଥତା ଅଦାଲତ ବେଆଇନ ଭାବରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିଲା । ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ କହିଛି ଯେ, କୋର୍ଟର ସୃଷ୍ଟି ହିଁ ଚୁକ୍ତିନାମାର ଉଲ୍ଲଂଘନ ଥିଲା, ତେଣୁ ଏହାର କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟପନ୍ଥା କିମ୍ବା ନିଷ୍ପତ୍ତିର କୌଣସି ଆଇନଗତ ମାନ୍ୟତା ନାହିଁ । ଭାରତ କୋର୍ଟର କୌଣସି ବୈଠକରେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିନାହିଁ ।
୧୯୬୦ ମସିହାରେ ଭାରତ ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନ ସିନ୍ଧୁ ଜଳ ଚୁକ୍ତିନାମା ନାମରେ ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଚୁକ୍ତିନାମା ସ୍ୱାକ୍ଷର କରିଥିଲେ । ଏଥିରେ ଦୁଇ ଦେଶ ସିନ୍ଧୁ ନଦୀ ଏବଂ ଏହାର ଶାଖା ନଦୀଗୁଡ଼ିକର ଜଳ କିପରି ବାଣ୍ଟିବେ ତାହା ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଇଥିଲା । ତିନୋଟି ନଦୀ (ରାଭି, ବ୍ୟାସ ଏବଂ ସତଲେଜ) ଭାରତକୁ ଗଲା ଏବଂ ଅନ୍ୟ ତିନୋଟି (ସିନ୍ଧୁ, ଝେଲମ ଏବଂ ଚେନାବ) ପାକିସ୍ତାନକୁ ଗଲା । ବିଶ୍ୱ ବ୍ୟାଙ୍କ ମଧ୍ୟ ଏହି ଚୁକ୍ତିନାମାର ସାକ୍ଷୀ ଥିଲା । କିନ୍ତୁ, ପୁଲୱାମା ଆକ୍ରମଣ ପରେ, ଭାରତ ସରକାର ଚୁକ୍ତିନାମାକୁ ସ୍ଥଗିତ ରଖିଥିଲା, ଯାହା ପାକିସ୍ତାନରେ ହଇଚଇ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲା । ଭାରତ କାଶ୍ମୀରରେ ଦୁଇଟି ବଡ଼ ବନ୍ଧ ନିର୍ମାଣ ଆରମ୍ଭ କରିଛି । ଗୋଟିଏ କିଶନଗଙ୍ଗା (ଝେଲମ୍ ନଦୀ ଉପରେ) ଅନ୍ୟଟି ରାଟଲେ (ଚେନାବ ନଦୀ ଉପରେ) । ପାକିସ୍ତାନ ଉଭୟ ବନ୍ଧର ଡିଜାଇନ୍ ଉପରେ ଆପତ୍ତି ଉଠାଇଥିଲା । ଦାବି କରିଥିଲା ଯେ ଏହା ଚୁକ୍ତିର ସର୍ତ୍ତାବଳୀ ଉଲ୍ଲଘଂନ କରୁଛି ।
