ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୦୯/୦୬: କେଉଁଠି ରୋଡ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂରେ ତ୍ରୁଟି, ଆଉ କେଉଁଠି ଅବ୍ୟବସ୍ଥାର ଫଳକ ଲାଗିଛି। ରାସ୍ତା ଦୁର୍ଘଟଣା ହ୍ରାସ କରିବା ପାଇଁ କ’ଣ ପଦକ୍ଷେପ ନିଆଯିବା ଉଚିତ? ଏସବୁ ଜାଣିବା ପାଇଁ ରୋଡ୍ ସେଫ୍ଟି ଅଡିଟ୍ ବା ସଡ଼କ ସୁରକ୍ଷା ଅଡିଟ୍ର ବ୍ୟବସ୍ଥା ଅଛି, କିନ୍ତୁ ସଡ଼କ ସୁରକ୍ଷା ଅଡିଟ୍ର ରିପୋର୍ଟ ଦର୍ଶାଉଛି ଯେ, ଦାୟିତ୍ୱବାନ ପଦବୀରେ ବସିଥିବା ଅଧିକାରୀମାନେ ପ୍ରକୃତରେ କେତେ ଅବହେଳା କରୁଛନ୍ତି? ଏହା ଏକ ଚିନ୍ତାଜନକ ଚିତ୍ର ଯେ ଦେଶରେ କେବଳ ଆଠଟି ରାଜ୍ୟରେ ୫୦ ପ୍ରତିଶତରୁ ଅଧିକ ଜାତୀୟ ରାଜପଥର ରୋଡ୍ ସେଫ୍ଟି ଅଡିଟ୍ କରାଯାଇଥିବା ବେଳେ ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ ରାଜ୍ୟ ରାଜପଥର ଚିତ୍ର ବହୁତ ଖରାପ। କେବଳ କିଛି ରାଜ୍ୟ ଅଛି ଯେଉଁଠାରେ ୫୦ ପ୍ରତିଶତରୁ ଅଧିକ ରାଜ୍ୟ ରାଜପଥର ଅଡିଟ୍ କରାଯାଇଛି।
ସଡ଼କ ଦୁର୍ଘଟଣାରେ ଶୀର୍ଷରେ ଭାରତ:
ସଡ଼କ ଦୁର୍ଘଟଣା ଏବଂ ଏଥିରେ ଯାତ୍ରୀଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଭାରତ ବିଶ୍ୱରେ ଶୀର୍ଷରେ ଅଛି। ଏଥିରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ ଯେ କେନ୍ଦ୍ର ସଡ଼କ ପରିବହନ ଏବଂ ରାଜପଥ ମନ୍ତ୍ରୀ ନୀତିନ ଗଡ଼କରୀ ତାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଏବଂ ଏନ୍ଏଚ୍ଏଆଇ (ଜାତୀୟ ରାଜମାର୍ଗ ପ୍ରାଧିକରଣ) ସହ ଜଡ଼ିତ ଅବହେଳା ବିଷୟରେ ଖୋଲାଖୋଲି ଭାବରେ କଥା ହୁଅନ୍ତି ଏବଂ ସଡ଼କ ସୁରକ୍ଷା ବିଷୟରେ ମଧ୍ୟ ଚିନ୍ତା ପ୍ରକଟ କରନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉଛି ଚିନ୍ତା ପ୍ରକଟ କଲେ ଲାଭ ବା କ'ଣ? ତାଙ୍କ ପ୍ରୟାସ କେତେ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ପ୍ରମାଣିତ ହେଉଛି? ଏନ୍ଏଚ୍ଏଆଇର ଉଚ୍ଚ ପଦାଧିକାରୀମାନଙ୍କୁ କାହିଁକି ଦାୟୀ କରାଯାଉନାହିଁ?
କ'ଣ କହୁଛି ଆଇଆଇଟି ଦିଲ୍ଲୀର ରିପୋର୍ଟ:
* ନିକଟରେ ଆଇଆଇଟି ଦିଲ୍ଲୀରୁ ପ୍ରକାଶିତ ଏକ ରିପୋର୍ଟରେ, ସଡ଼କ ସୁରକ୍ଷାର ଅନେକ ଦିଗକୁ ସାମ୍ନାକୁ ଅଣାଯାଇଥିଲା। ଏହାର ଗୋଟିଏ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଦିଗ ହେଉଛି ସଡ଼କ ସୁରକ୍ଷା ଅଡିଟ୍। ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ ଚିନ୍ତା ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି ଯେ ଯେତେବେଳେ ଜାତୀୟ ରାଜପଥ ଏବଂ ରାଜ୍ୟ ରାଜପଥର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସୁରକ୍ଷା ଅଡିଟ୍ କରାଯାଇନାହିଁ, ତେବେ ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସୁରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥା କିପରି କରାଯିବ।
* ଦେଶରେ ଜାତୀୟ ରାଜପଥର ଲମ୍ବ ୧,୪୬,୧୯୫ କିଲୋମିଟର ହୋଇଥିବା ବେଳେ ରାଜ୍ୟ ରାଜପଥର ଲମ୍ବ ୧,୭୯,୫୩୫ କିଲୋମିଟର। ରାଜ୍ୟ ରାଜପଥର ପରିସର ଜାତୀୟ ରାଜପଥ ଅପେକ୍ଷା ଅଧିକ। ଏହି ପରିପ୍ରେକ୍ଷୀରେ, ରାଜ୍ୟ ରାଜପଥର ସୁରକ୍ଷା ଅଡିଟ୍ ସମ୍ପର୍କରେ ବିଶେଷ ଅବହେଳା ପ୍ରଦର୍ଶନ କରାଯାଉଛି, ଯାହାକି ଅଧିକ ଚିନ୍ତାଜନକ। ଅଧିକ ଦୁର୍ଘଟଣା ଘଟୁଥିବା ପ୍ରମୁଖ ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରୁ ତାମିଲନାଡୁ ଉଭୟ ବର୍ଗର ରାଜପଥର ବହୁତ ଅଡିଟ୍ କରିଛି କିନ୍ତୁ ସଡ଼କ ସୁରକ୍ଷା ନୀତିକୁ ସୂଚିତ କରିନାହିଁ।
* ହରିୟାଣା ମଧ୍ୟ ଏହାର ସଡ଼କ ସୁରକ୍ଷା ଅଡିଟ୍ରେ ଅବହେଳା କରିଛି ଏବଂ ଏକ ସଡ଼କ ସୁରକ୍ଷା ନୀତି ମଧ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିନାହିଁ। ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶ, ମହାରାଷ୍ଟ୍ର ଏବଂ ରାଜସ୍ଥାନ ଭଳି ପ୍ରମୁଖ ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକର ସ୍ଥିତି 'ନଟ୍ ରିପୋର୍ଟେଡ୍' ଭାବରେ ରେକର୍ଡ କରାଯାଇଛି, ଯାହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ପ୍ରକୃତ ପରିସ୍ଥିତିକୁ ନେଇ କୌଣସି ରିପୋର୍ଟ କିମ୍ବା ଯାଞ୍ଚ କରାଯାଇନାହିଁ। ଓଡ଼ିଶା କଥା ଯଦି କହିବା, ପରିବହନ ବିଭାଗ ସୂତ୍ରରୁ ଜଣାପଡିଛି ଯେ ଗତ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ରାଜ୍ୟରେ ୫୬,୮୩୧ଟି ସଡ଼କ ଦୁର୍ଘଟଣାରେ ମୋଟ ୨୭,୧୬୭ ଜଣଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଛି ଏବଂ ୫୦,୦୪୧ ଜଣ ଆହତ ହୋଇଛନ୍ତି। ୮୫ ପ୍ରତିଶତ ଦୁର୍ଘଟଣା ମାନବଜନିତ ତ୍ରୁଟି ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସମ୍ପର୍କିତ ସମସ୍ୟା ଯୋଗୁଁ ଘଟିଥିବା ବେଳେ, ବାକି ଦୁର୍ଘଟଣା ଖରାପ ରୋଡ୍ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ ଯୋଗୁ ହୋଇଛି।
