ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୧୭/୧୨: ଆଇନ ମନ୍ତ୍ରୀ ଅର୍ଜୁନ ରାମ ମେଘୱାଲ ଲୋକସଭାରେ 'ଏକ ଦେଶ ଏକ ନିର୍ବାଚନ' ସହ ଜଡ଼ିତ ବିଲ୍ ଆଗତ କରିଛନ୍ତି। ଏହା ଅଧୀନରେ ସମ୍ବିଧାନର ୧୨୯ ତମ ସଂଶୋଧନ ବିଲ୍ ଏବଂ କେନ୍ଦ୍ର ଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳ ଆଇନ୍ ସଂଶୋଧନ ବିଲ୍ -୨୦୨୪ ଉପସ୍ଥାପନ କରାଯାଇଥିଲା। ଲୋକସଭାରେ ବିଲ୍ ଉପସ୍ଥାପନକୁ ନେଇ ଭୋଟ୍ର ମଧ୍ୟ ସାମ୍ନା କରିବାକୁ ପଡ଼ିଥିଲା। ଏହି ବିଲ୍ ସପକ୍ଷରେ ୨୬୯ ଭୋଟ୍ ଦିଆଯାଇଥିବାବେଳେ ୧୯୮ ଟି ଭୋଟ୍ ଏହାର ବିରୁଦ୍ଧରେ ଦିଆଯାଇଥିଲା। ତେବେ ଏକ ସରଳ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ମାଧ୍ୟମରେ ବିଲ୍ ଉପସ୍ଥାପନ ହୋଇପାରିବ। ଏହାରି ଭିତରେ ଗୃହମନ୍ତ୍ରୀ ଅମିତ ଶାହା ଏବଂ କେନ୍ଦ୍ର ଆଇନ ମନ୍ତ୍ରୀ ଅର୍ଜୁନ ରାମ ମେଘୱାଲ ଏହି ବିଲ୍କୁ ଜେପିସିକୁ ପଠାଇବାକୁ ପ୍ରସ୍ତାବ ରଖିଥିଲେ।
ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ର ଏକ ନିର୍ବାଚନ ହେଉଛି ଏକ ସମ୍ବିଧାନ ସଂଶୋଧନ ବିଲ୍, ତେଣୁ ଏଥିପାଇଁ ଦୁଇ-ତୃତୀୟାଂଶ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ଆବଶ୍ୟକ ହେବ। ଏହା କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ଆଗରେ ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ ଅଟେ, କାରଣ ଏଥିପାଇଁ ଜେପିସିର ରାସ୍ତା ଚୟନ କରାଯାଇଥିଲା। ଏଥିରେ ସହମତି ହାସଲ କରିଥିବା ଦଳକୁ ମିଶାଇ ଜେପିସି ଜରିଆର ଏହି ବିଲ୍ ପାରିତ ହୋଇପାରିବ। ଏକ ସରକାର ଏକ ନିର୍ବାଚନ ବିଲ୍ ପାସ୍ କରିବା କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ପାଇଁ ସହଜ ନୁହେଁ। କିନ୍ତୁ କାହିଁକି ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବା...
ରାଜ୍ୟସଭାର ସିଟ୍ ଗଣିତ:
'ଏକ ଦେଶ ଏକ ନିର୍ବାଚନ' ପାଇଁ ସରକାର ଦୁଇଟି ବିଲ୍ ଆଣିଛନ୍ତି। ଏଥିମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ ହେଉଛି ସାମ୍ବିଧାନିକ ସଂଶୋଧନ ବିଲ୍। ଏଥିପାଇଁ ଦୁଇ-ତୃତୀୟାଂଶ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ଆବଶ୍ୟକ।ଏନଡିଏ ବର୍ତ୍ତମାନ ୫୪୩ ଲୋକସଭା ଆସନ ମଧ୍ୟରୁ ୨୯୨ ଟି ଆସନ ପାଇଛି। ଦୁଇ-ତୃତୀୟାଂଶ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ୩୬୨ ସିଟ୍ ଆବଶ୍ୟକ, ଅର୍ଥାତ୍ ଏନଡିଏରେ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ଠାରୁ ପ୍ରାୟ ୭୦ ସାଂସଦ କମ୍ ଅଛନ୍ତି। ରାଜ୍ୟସଭାରେ ୨୪୫ ଟି ଆସନ ମଧ୍ୟରୁ ଏନଡିଏ ବର୍ତ୍ତମାନ ୧୧୨ ଟି ଆସନ ପାଇଛି। ଏଥିରେ ୬ ଜଣ ମନୋନୀତ ସାଂସଦଙ୍କ ସମର୍ଥନ ରହିଛି ଏବଂ ଜଣେ ସ୍ୱାଧୀନ ସାଂସଦଙ୍କ ସମର୍ଥନ ସହିତ ବିଜେପିର ୧୧୯ ଭୋଟ୍ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ସପକ୍ଷରେ ଅଛି। ବିରୋଧୀ ଦଳର ୮୫ ଜଣ ସାଂସଦ ଅଛନ୍ତି। ରାଜ୍ୟସଭାରେ ଦୁଇ ତୃତୀୟାଂଶ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ଅର୍ଥାତ୍ ୧୬୪ ସାଂସଦ ଆବଶ୍ୟକ। ଏହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଯେ ରାଜ୍ୟସଭାରେ ମଧ୍ୟ ବିଜେପିରେ ୪୫ ସାଂସଦଙ୍କର ଅଭାବ ରହିଛି। ଯେହେତୁ ଏହି ବିଲ୍ ପାସ୍ କରିବାକୁ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ପାଖରେ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ନାହିଁ, ତେଣୁ ଜେପିସି ମାଧ୍ୟମରେ ଏହି ବିଲ୍ ଉପରେ ସହମତି ସୃଷ୍ଟି କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିବେ ସରକାର। ଏହା ୧୨୯ ତମ ସଂଶୋଧନ ବିଧେୟକ ହେବ।
ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ରଖିଥିଲେ ୪୭ ରାଜନୈତିକ ଦଳ:
ପରାମର୍ଶ ସମୟରେ ୪୭ ଟି ରାଜନୈତିକ ଦଳ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ଗଠିତ ରାମନାଥ କୋବିନ୍ଦ କମିଟିକୁ ନିଜର ମତ ଦେଇଥିଲେ। ସେଥିମଧ୍ୟରୁ ୩୨ ଟି ଦଳ ସମର୍ଥନ କରିଥିବା ବେଳେ ୧୫ ଟି ଦଳ ବିରୋଧ କରିଥିଲେ। ବିରୋଧୀ ଦଳର ଲୋକସଭା ସାଂସଦଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ୨୦୫ ଅଟେ। ଏହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଯେ ଇଣ୍ଡିମେଣ୍ଟର ସମର୍ଥନ ବିନା ସମ୍ବିଧାନ ସଂଶୋଧନ ବିଲ୍ ପାସ କରିବା କଷ୍ଟକର ହେବ। ବିଲ୍ର କପି ବିଷୟରେ କହିବାକୁ ଗଲେ ଯଦି କୌଣସି ଲୋକସଭା କିମ୍ବା ବିଧାନସଭାରେ ଅକାଳ ନିର୍ବାଚନ ହେବାକୁ ଯାଉଛି, ତେବେ ସଂସଦ କିମ୍ବା ବିଧାନସଭାଗୁଡ଼ିକୁ ଭଙ୍ଗ କରିବାକୁ ହେବ। ଏହା ବ୍ୟତିତ ଧାରା ୮୨ (କ) କୁ ସାମିଲ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ପ୍ରସ୍ତାବ ଅଛି ଯେଉଁଥିରେ ସମସ୍ତ ବିଧାନସଭା ଏବଂ ଲୋକସଭା ପାଇଁ ନିର୍ବାଚନ ଏକାସାଙ୍ଗରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହେବ। ଏହା ବ୍ୟତୀତ ଧାରା ୮୩ କୁ ମଧ୍ୟ ସଂଶୋଧନ କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ। ଏଥିରେ ସଂସଦ ଗୃହର କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ବିଷୟରେ ଆଲୋଚନା ହୋଇଛି। ଏହା ବ୍ୟତୀତ ଧାରା ୧୭୨ ଏବଂ ୩୨୭ ରେ ମଧ୍ୟ ସଂଶୋଧନ କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ। ଏହି ଆର୍ଟିକିଲଗୁଡିକରେ ବିଧାନସଭା ସମ୍ବନ୍ଧରେ ନିୟମ ପ୍ରଣୟନ କରିବାର ଅଧିକାର ଦିଆଯାଇଛି।