ଅଯୋଧ୍ୟା,୨୫/୧୧: ପାଞ୍ଚ ଶତାବ୍ଦୀ ପ୍ରତିକ୍ଷାରେ ପଡ଼ିଛି ପୂର୍ଣ୍ଣଛେଦ। ଚଳିତ ମାର୍ଗଶିର ମାସ ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷ ପଞ୍ଚମୀର ଶୁଭ ମୂହୂର୍ତ୍ତରେ ଅଯୋଧ୍ୟାର ଶ୍ରୀରାମଙ୍କ ମନ୍ଦିରରେ ସ୍ଥାପନ ହେଲା ଧର୍ମ ଧ୍ବଜା। ବାନାଟି ସମ୍ପୁର୍ଣ୍ଣ ଗେରୁଆ ରଙ୍ଗର ହୋଇଥିବା ବେଳେ ଏଥିରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଏବଂ କୋବିଦାର ଗଛ ଅର୍ଥାତ୍ କାଞ୍ଚନ ଗଛ ଚିତ୍ରିତ ହୋଇଛି। ତେବେ ବାନାକୁ ଦେଖିବା ପରେ ଲୋକଙ୍କ ମନରେ ଏବେ ଭାବନା ଜାଗ୍ରତ ହୋଇଛି ଯେ, କୋବିଦାର ଗଛ ବା କାଞ୍ଚନ ଗଛର ମହତ୍ତ୍ୱ କ'ଣ, ଏହା ପଛରେ କୌଣସି ପୌରାଣିକ କଥା ବା କାହାଣୀ ରହିଛି କି, ଏବଂ ଏହାକୁ ରାମ ମନ୍ଦିରର ଧର୍ମଧ୍ବଜାରେ କାହିଁକି ଚିତ୍ରିତ କରାଗଲା।
ଆୟୁର୍ବେଦରେ କାଞ୍ଚନ ଚଛର ମହତ୍ବ:
ପ୍ରକୃତରେ, ଆୟୁର୍ବେଦରେ କୋବିଦାର ଗଛ ବା କାଞ୍ଚନ ଗଛକୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉପଯୋଗୀ ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଏ। ଏହାର ଫୁଲ, ପତ୍ର ଏବଂ ଛାଲ ଅନେକ ରୋଗ ପାଇଁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଔଷଧ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରେ। ଏହା ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ ଯେ କାଞ୍ଚନ ଗଛ ଦେବତାମାନଙ୍କର ଏକ ପ୍ରିୟ ଗଛ, ଏବଂ ଏହା ଚାରିପାଖରେ ସକାରାତ୍ମକ ଶକ୍ତି ଅନୁଭୂତ ହୁଏ। ଏହି ଦିବ୍ୟତା ଯୋଗୁଁ, ଧାର୍ମିକ ରୀତିନୀତି ଏବଂ ଧାର୍ମିକ ପତାକାରେ କାଞ୍ଚନ ଗଛର ଚିତ୍ରକୁ ବିଶେଷ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିଆଯାଏ। ଏହା ମୁଖ୍ୟତଃ ପାହାଡ଼, ଜଙ୍ଗଲ, ରାସ୍ତା କଡ଼ ରେ ଦେଖାଯାଏ। ଏହା ଓଡ଼ିଶା, ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶ, ବିହାର, ରାଜସ୍ଥାନ, ପଞ୍ଜାବ, ହରିୟାଣା, ହିମାଚଳ ପ୍ରଦେଶ ଏବଂ ଉତ୍ତରାଖଣ୍ଡରେ ମଧ୍ୟ ବେଶି ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ। ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ଏବଂ ନେପାଳରେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଗଛ ଅଧିକ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ।
ତ୍ରେତୟା ଯୁଗ ସହିତ କାଞ୍ଚନ ଗଛର ସଂଯୋଗ:
ଏକ ଲୋକପ୍ରିୟ କିମ୍ବଦନ୍ତୀ ଅନୁଯାୟୀ, ତ୍ରେତୟା ଯୁଗରେ କାଞ୍ଚନ ଗଛ ଅଯୋଧ୍ୟାର ରାଜକୀୟ ପ୍ରତୀକ ଥିଲା। ଯେତେବେଳେ ଭଗବାନ ରାମ ଅଯୋଧ୍ୟାର ରାଜା ଥିଲେ, ସେତେବେଳେ କାଞ୍ଚନ ଗଛକୁ ରାଜକୀୟ ଶକ୍ତି, ବୀରତ୍ୱ ଏବଂ ଧାର୍ମିକତାର ପ୍ରତୀକ ଭାବରେ ବିବେଚନା କରାଯାଉଥିଲା। ଏହି କାରଣରୁ, ଏହି ଗଛ ରାମ ମନ୍ଦିରର ଧାର୍ମିକ ପତାକାରେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରମୁଖ ଭାବରେ ପ୍ରଦର୍ଶିତ ହୋଇଛି।
ରାମାୟଣର କେଉଁଠି ବର୍ଣ୍ଣିତ କାଞ୍ଚନ ଗଛର କଥା?
ରାମାୟଣର ଏକ ପ୍ରକରଣରେ ଉଲ୍ଲେଖ ଅଛି ଯେ ଯେତେବେଳେ ଭରତ ଭଗବାନ ରାମଙ୍କୁ ଜଙ୍ଗଲରୁ ଫେରାଇ ଆଣିବାକୁ ଯାଇଥିଲେ, ତାଙ୍କ ସହିତ ଅଯୋଧ୍ୟାର ସେନା ମଧ୍ୟ ଥିଲେ। ସେନାର ପତାକାରେ କାଞ୍ଚନ ଗଛର ପ୍ରତୀକ ମଧ୍ୟ ଥିଲା। ଦୂରରୁ ଏହି ପ୍ରତୀକ ଦେଖି ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସେନାକୁ ଚିହ୍ନି ପାରିଲେ ଏବଂ ଭଗବାନ ରାମଙ୍କୁ ଜଣାଇଥିଲେ ଯେ ଭରତଙ୍କ ସେନା ଅଯୋଧ୍ୟାରୁ ଜଙ୍ଗଲ ଆଡ଼କୁ ଆସୁଛି। ଏହା ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ ଦର୍ଶାଏ ଯେ ତ୍ରେତୟା ଯୁଗରୁ କାଞ୍ଚନ ଗଛକୁ ରାଜ୍ୟଶକ୍ତି, ଧାର୍ମିକତା ଏବଂ ବିଜୟର ପ୍ରତୀକ ଭାବରେ ପୂଜା କରାଯାଉଛି।
