ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ୧୫ ବର୍ଷର ଟିଏମସି ସରକାର ହାତରୁ ଯାଇଛି ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର କ୍ଷମତା । ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମମତା ବାନାର୍ଜୀ ନିଜ ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ ଭବନୀପୁରରୁ ମଧ୍ୟ ପରାଜୟ ବରଣ କରିଛନ୍ତି । ରାଜ୍ୟର ବଡ଼ ରାଜନୈତିକ ଆଞ୍ଚଳିକ ଦଳ ୮୦ ଆସନକୁ ଖସି ଆସିଛି । ଯାହାକି ଏବେ ସବୁଠି ଚର୍ଚ୍ଚାର ବିଷୟ ପାଲଟିଛି । ପରାଜୟ ପରେ ମଧ୍ୟ ଇସ୍ତଫା ଦେବାକୁ ମନା କରି ଦେଇଛନ୍ତି ମମତା । ତେବେ ସେ ଯଦି ଇସ୍ତଫା ନଦିଅନ୍ତି ତାହେଲେ ସେ କଣ ସରକାରୀ ବାସଭବନରେ ରହିବେ କି ? ଏମିତି ଚର୍ଚ୍ଚା ଭିତରେ କୁହାଯାଉଛି କି, ଇସ୍ତଫା ଦେବା ପରେ ତାଙ୍କ କଣ ମିଳିବ ସରକାରୀ ସହାୟତା ? ଜଣେ ପୂର୍ବତନ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ ଦିଦିଙ୍କୁ କେଉଁସବୁ ସୁବିଧା ମିଳିବ ?
କେବେ ଛାଡ଼ିବେ ସରକାରୀ ବାସଭବନ ?
ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ, ନୂତନ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଶପଥ ନେବା ମାତ୍ରେ, ବିଦାୟୀ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ସରକାରୀ ବାସଭବନ ଖାଲି କରିବା ପ୍ରକ୍ରିୟା ଆରମ୍ଭ କରିବାକୁ ପଡିବ। ସାଧାରଣତଃ, ପୂର୍ବତନ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ୧୫ରୁ୩୦ ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମୟ ଦିଆଯାଇଥାଏ। ତଥାପି, ଏହି ସମୟ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ପ୍ରଶାସନିକ ନିୟମ ଏବଂ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ପରିସ୍ଥିତି ଉପରେ ମଧ୍ୟ ନିର୍ଭର କରେ । ଯଦି କୌଣସି କାରଣରୁ ଅତିରିକ୍ତ ସମୟ ଆବଶ୍ୟକ ହୁଏ, ତେବେ ପ୍ରଶାସନଠାରୁ ଅନୁମତି ଆବଶ୍ୟକ ହୋଇପାରେ । ତେଣୁ, ମମତା ବାନାର୍ଜୀଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ସମୟସୀମା ମଧ୍ୟରେ ସରକାରୀ ବାସଭବନ ଖାଲି କରିବାକୁ ପଡ଼ିପାରେ ।
ଭାରତର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ ପୂର୍ବରୁ ସରକାରୀ ବଙ୍ଗଳା ଉପରେ କଠୋର ଆଭିମୁଖ୍ୟ ଗ୍ରହଣ କରିସାରିଛନ୍ତି । ନ୍ୟାୟାଳୟ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ପଦ ଛାଡିବା ପରେ ଜଣେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ଜୀବନବ୍ୟାପୀ ସରକାରୀ ବଙ୍ଗଳା ଦିଆଯାଇପାରିବ ନାହିଁ । ନ୍ୟାୟାଳୟ ଅନୁଯାୟୀ, ପଦ ଛାଡିବା ପରେ, ଜଣେ ନେତାଙ୍କ ସାମ୍ବିଧାନିକ ସ୍ଥିତି ପରିବର୍ତ୍ତନ ହୁଏ, ଏବଂ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ବାସଭବନ ଖାଲି କରିବା ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ । ବିଶେଷ ପରିସ୍ଥିତିରେ ସୀମିତ ଅବଧି ପାଇଁ ଛାଡ ଦିଆଯାଇପାରେ, କିନ୍ତୁ ସ୍ଥାୟୀ ଦଖଲ ଅନୁମତି ଦିଆଯାଇନାହିଁ ।
ଇସ୍ତଫା ପରେ ମମତାଙ୍କୁ ମିଳିବ କେଉଁସବୁ ସୁବିଧା ?
ଭାରତରେ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ରାଜ୍ୟରେ ପୂର୍ବତନ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଉଥିବା ସୁବିଧା ପ୍ରତ୍ୟେକ ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ଭିନ୍ନ ହୋଇଥାଏ । ସାଧାରଣତଃ, ପୂର୍ବତନ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ସରକାର କିଛି ସୁବିଧା ପ୍ରଦାନ କରନ୍ତି ଯାହା ଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ପଦବୀ ଛାଡିବା ପରେ ମଧ୍ୟ ଆବଶ୍ୟକ ସୁରକ୍ଷା ଏବଂ ସମ୍ମାନ ବଜାୟ ରଖିପାରିବେ । ପ୍ରଥମତଃ, ସେମାନେ ଏକ ମାସିକ ପେନସନ ପାଆନ୍ତି, ଯାହାର ପରିମାଣ ରାଜ୍ୟ ନିୟମ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ । ଅନେକ ରାଜ୍ୟରେ, ପୂର୍ବତନ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସୁରକ୍ଷା ପ୍ରଦାନ କରାଯାଏ । ବିପଦର ସ୍ତର ଉପରେ ନିର୍ଭର କରି, ସେମାନେ Z କିମ୍ବା Z+ ବର୍ଗର ସୁରକ୍ଷା ପାଇପାରନ୍ତି ।
କିଛି ରାଜ୍ୟରେ ପୂର୍ବତନ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ଏକ ସରକାରୀ ଘର, କାର ଏବଂ ଡ୍ରାଇଭର ମଧ୍ୟ ପାଆନ୍ତି । ତଥାପି, ଭାରତର ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟଙ୍କ ନିଷ୍ପତ୍ତି ପରେ, ଅନେକ ରାଜ୍ୟରେ ସରକାରୀ ବଙ୍ଗଳାର ଜୀବନବ୍ୟାପୀ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ଉଚ୍ଛେଦ କରାଯାଇଛି । ଏହା ବ୍ୟତୀତ, ପୂର୍ବତନ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ପରିବାର ମଧ୍ୟ ଚିକିତ୍ସା, ସରକାରୀ ହସ୍ପିଟାଲରେ ଚିକିତ୍ସା ସହାୟତା ଏବଂ ଚିକିତ୍ସା ଖର୍ଚ୍ଚ ପାଇପାରିବେ । କିଛି ରାଜ୍ୟ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ କର୍ମଚାରୀ ଯେପରିକି ଜଣେ ପିଏ, ସଚିବ କିମ୍ବା ସହାୟକ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଦାନ କରନ୍ତି । ସାମଗ୍ରିକ ଭାବରେ, ପୂର୍ବତନ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଉଥିବା ସୁବିଧା ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ନିୟମ ଏବଂ ସୁରକ୍ଷା ସମୀକ୍ଷା ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ ।
ଏବେ କେଉଁଠି ରହିବେ ମମତା ?
ସରକାରୀ ବାସଭବନ ଛାଡ଼ିବା ପରେ ମମତା ରହିବେ କେଉଁଠି ? ଏମିତି ପ୍ରଶ୍ନ ସମସ୍ତଙ୍କ ମନରେ ଉଠିଛି ।ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ପୂର୍ବତନ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମମତା ବାନାର୍ଜୀଙ୍କ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ବାସଭବନ କୋଲକାତାର କାଲିଘାଟ ଅଞ୍ଚଳର ହରିଶ ଚାଟାର୍ଜୀ ଷ୍ଟ୍ରିଟ୍30-B ରେ ଅବସ୍ଥିତ।ଯେଉଁଠାରେ ସେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ରହୁଥିଲେ । ନୂତନ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନାମ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଭାବରେ ଘୋଷଣା କରାଯାଇ ନାହିଁ, ତେଣୁ ନୂତନ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ କେଉଁ ସରକାରୀ ବାସଭବନରେ ରହିବେ ତାହା ସ୍ପଷ୍ଟ ନୁହେଁ । ବର୍ତ୍ତମାନ, ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ ନବାନ୍ନରୁ ପରିଚାଳିତ ହେଉଛି ।
ଏହାସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ : ଜିଦରେ ଅଟଳ ଦିଦି, ଇସ୍ତଫା ନ ଦେଇ ଯିବେ କି ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ ?
